Bodylotion met soja en sheaboter

Sheaboter is bij zelfgemaakte huidverzorging het vertrekpunt van bijna elk recept, en sojawax is het ingrediënt waarmee je bepaalt hoe het eindproduct aanvoelt. Samen leveren ze een zalf op die stevig in het potje zit en op de huid smelt — en het maken ervan vraagt een pan, een schaal en een half uur.

Wat de ingrediënten doen

Sheaboter is het voedende deel. Ze is bij kamertemperatuur vast, smelt op de huid en laat een laag achter die vocht binnenhoudt. Ongeraffineerde sheaboter heeft een eigen, nootachtige geur en bevat meer van de bestanddelen waar het om gaat; de geraffineerde is neutraal van geur en wat minder rijk.

Sojawax is een plantaardige wax die vast is en een hoger smeltpunt heeft dan de boters. Ze geeft de zalf structuur: het geheel blijft stevig, smeert beter uit en laat een langer aanwezige laag achter. Wie geen sojawax heeft, kan bijenwax gebruiken, die iets harder uitpakt.

Daarnaast heb je een vloeibare olie nodig om het geheel smeerbaar te houden. Zoete amandelolie, jojoba, zonnebloem- of olijfolie doen het alle vier; jojoba blijft het langst goed.

Het basisrecept

Werk in delen in plaats van in gewichten, dan kun je de hoeveelheid vrij kiezen: vier delen sheaboter, drie delen vloeibare olie, één deel sojawax.

Smelt de drie samen in een schaal boven een pan met heet water, niet rechtstreeks op het vuur. Roer tot het mengsel helemaal helder is en er geen korreltjes wax meer in zitten. Haal het van het vuur en laat het staan tot het langs de rand begint te troebelen.

Voeg dan de geur toe als je die wil — enkele druppels essentiële olie, niet meer — en giet het in schone potjes. Laat het op kamertemperatuur hard worden en zet het niet in de koelkast; te snelle afkoeling geeft een korrelige structuur.

Wil je een luchtige, witte zalf, laat het mengsel dan wel stevig worden en klop het daarna op met een mixer tot het op slagroom lijkt. Dat verandert niets aan de samenstelling en veel aan hoe het aanvoelt.

Bijstellen

Te hard, moeilijk uit het potje te halen: opnieuw smelten en meer vloeibare olie toevoegen. Te zacht, smelt in je hand: meer sheaboter of iets meer wax. Korrelig geworden: smelt het geheel opnieuw, roer goed en laat het langzamer afkoelen.

Vet gevoel dat lang blijft: minder olijfolie en meer jojoba, en minder opdoen. Dit soort zalven vraagt een kleinere hoeveelheid dan een lotion uit de winkel, en dat is de meest gemaakte fout bij het gebruik.

Waarom hier geen water in gaat

Een lotion uit de winkel is licht doordat er water in zit. Water en vet mengen niet zonder emulgator, en zodra er water in een zelfgemaakt product zit, is er ook een bewaarmiddel nodig — anders groeien er binnen dagen bacteriën en schimmels in, en dat is niet altijd te zien of te ruiken.

Daarom is de zalf zonder water voor thuis de veilige keuze. Die houdt zich naar de kortste houdbaarheid van de gebruikte oliën, dus vele maanden, en langer als je hem donker en koel bewaart.

Verder: werk met schone potjes en droge handen, schep met een spateltje als het potje lang meegaat, en doe een nieuwe combinatie eerst een dag op de binnenkant van je arm voordat je hem overal gebruikt. Ruikt het scherp of ranzig, dan is het over — dat is het enige signaal dat je nodig hebt.