De weg kwijt

Door Leonardo _1 gepubliceerd op Friday 18 March 13:01

 

                          a2edc2bfad475394e1ae92a3bb2b9ac5_medium.

                                                                       Bertran de Born

 

De weg kwijt

Dit soort van gedichten/rijmen, zoals ik onderstaand heb gemaakt, heette vroeger in de tijd van dertiende eeuw, een cascade.  In een waterval van woorden laat de dichter zijn in eenvoudige woorden verborgen boodschap neervallen over de toehoorders. In dit soort oude gedichten was het de bedoeling dat het laatste woord van de vierde zin in de eerste strofe, gelijk moest zijn aan het laatste woord  in de afsluitende zin van de derde eenregelige strofe.  Die zin is in dit soort dichten als strofe losgekoppeld van de andere zinnen van de tweede strofe, om het vers, en dan vooral de dichterlijke inhoud, meer te benadrukken. 

De bedoeling van zo’n cascade rijm is dat de laatste woorden van de zinnen allemaal in de zelfde klank mee rijmen. De laatste zin van zo’n rijm moet overigens een enigszins spottend en humoristisch slotakkoord vormen. Het dicht zelf moet  een bepaalde sfeer scheppen. Of een sfeer van ongenoegen, humor of politiek weergeven in de opzet van het rijm... Deze vorm van   dichten/rijmen werd voor het eerst door de middeleeuwse troubadours, in het Occitaans, aan de West Europese hoven ten gehore gebracht en was zeer populair onder de adel van die middeleeuwse tijd. We praten dan overigens over de periode van de 12e en 13e eeuw.  Een groot vertolker van deze  cascade dichten was in die oude tijd, de Franse edelman en troubadour,  Bertran de Born.  Mijn onderstaande eenvoudige probeerseltje is overigens een afgeleide van een, op deze wijze, in de  Occitaanse taal opgezet gedicht van deze vroegere populaire troubadour.

 

 

De weg kwijt. ( cascade )

 

Een vinkje zingt reeds geruime tijd zijn liedje in de heg.

Door diens aanhoudende tjilpende gezang zijn de kippen van de leg.

Zelf eet ik geërgerd een boterham met bedorven beleg.

Geen verse ham meer in de koelkast, dus voor mij; dikke pech.

 

Duitse automobilist kent hier in Brabant heg noch steg.

Een Roemeense gastarbeider helpt hem daarom spontaan weg.

Doch de Duitser snapt niets van mans gebarende route uitleg.

Rijdt reeds in het donker op een afgesloten pont-weg.

 

Verdwijnt derhalve in de Maas; dat is dus echt dikke pech.

 

 

Leonardo, 18 maart 2016

Reacties (5) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Aha, de cascade. Weer wat geleerd! Leuk.
Heel
interessant verhaal best wel leerzaam ook het gedicht vind ik mooi
Die 13e eeuwse cascade kende ik nog niet. Ik vind deze dichtvorm wel bijzonder. Met name die 'waterval van woorden' om een boodschap over te brengen, doet me enigszins denken aan de laat 20e eeuwse rap :)
Daar heeft het op het eerste gezicht wel wat van weg, doch deze stijl van dichten gaat echt terug naar de 12e -13e eeuw.
Daar twijfelde ik geen seconde aan. Maar het geeft wellicht aan dat de inspiratie voor de introductie van eigentijdse cascades, rap dus, mogelijk (waarschijnlijk onbewust) gevonden is in het verre verleden, dus zo'n 8 à 9 eeuwen terug. ;)