Een nieuwe identiteit? Getuigenbescherming!

Door Janne Marthies gepubliceerd op Saturday 21 February 23:16

Getuigenbescherming in verschillende gradaties.b7f99fb12ca42032aa46041d07a95de4_medium.

Heb je informatie die je eigen veiligheid in gevaar brengt? Dan kun je een beroep doen op het getuigenbeschermingsprogramma. Maar... dan raak je wel alles kwijt. Zeg maar dag tegen je vrienden, familie, huis, werk, hond, poes en nog veel meer. Het is een emotionele stap en een onzekere toekomst. Wie kiest voor deelname aan een getuigenbeschermingsprogramma moet alle banden met zijn oude leven definitief doorsnijden. Je moet dus je oude leven begraven, rouwen om alles wat je daarbij verliest en vervolgens een nieuw leven opbouwen.

Een getuige krijgt zijn oude leven nooit meer terug.

Afhankelijk van de situatie word je aan de andere kant van het land of in het buitenland ondergebracht. Veel geld krijg je niet mee! De bescherming van een getuige duurt gemiddeld drie jaar en dan moeten ze op hun eigen benen kunnen staan. Een getuige die een nieuwe identiteit heeft gekregen, houdt altijd het gevoel dat hij over zijn schouder moet kijken. En tegen zijn nieuwe omgeving kan hij nooit helemaal eerlijk zijn over zijn verleden. 

Een deal sluiten kan sinds 1995.

In Nederland bestaat het getuigenisbeschermingsprogramma sinds 1995 en er zitten op dit moment ongeveer 150 mensen in. Zo'n 80% daarvan is man. Lange tijd werd door de overheid en onderzoekers bij getuigenbescherming gedacht aan één soort getuige: iemand die denkt dat zijn leven gevaar loopt omdat hij over informatie beschikt. Daarom voelt hij zich gedwongen om aan te kloppen bij de overheid voor bescherming. Dat kan iemand die per ongeluk op het verkeerde moment op de verkeerde plek is en is herkend door de daders van de misdaad die hij heeft gezien. of het is iemand die in een criminele organisatie zit en in beeld is gekomen bij de politie, waardoor zijn hogere bazen zouden kunnen ingrijpen om te voorkomen dat hij doorslaat. Deze mensen hebben eigenlijk geen keus.

'Push-en pull-getuigen' die er 'ingeduwd' worden.

eb01976314b15a3d8b81af16107453ab_medium.eb01976314b15a3d8b81af16107453ab_medium.

Er zijn ook mensen die gedwongen in een beschermingstraject worden 'ingeduwd' zonder dat ze daar controle over ervaren. Dat noemen we dan 'push-getuigen. Echter in de laatste jaren zien we ook steeds meer pull-getuigen die zich melden bij de politie. Dit zijn mensen die niet handelen vanuit een acuut gevoel van levensdreiging, maar die een rationele afweging maken om te getuigen. Waardoor ze vervolgens bescherming nodig hebben. Meestal omdat ze zelf ook crimineel zijn en een deal willen sluiten met justitie. In 80% van de gevallen hebben beschermde getuigen zelf een crimineel verleden. Zo'n deal kan gaan over strafvermindering of over de uitkering van een geldbedrag in ruil voor gevoelige informatie.

Zichzelf een beetje kwijtraken: 'Sociale ontworteling'.

Iemand die in een beschermingsprogramma stapt, realiseert zich vaak niet dat hij zichzelf een beetje kwijtraakt. Je identiteit wordt niet alleen gevormd door je naam, maar ook door je werk, je sociale relaties , uitgaansgelegenheden, sportclubs en noem maar op. Als dat allemaal wegvalt raken mensen vaak in de war. 'Sociale ontworteling kan je zelfbeeld aantasten. Niemand kan zich  daar nauwelijks op voorbereiden en die verwarring kan erg veel stress veroorzaken. Vooral push-getuigen, die zich gedwongen voelen om bescherming te zoeken, hebben daar last van, blijkt uit  Amerikaans onderzoek. Ook komt verder naar voren dat hoe ouder iemand is, hoe meer stress getuigenbescherming met zich meebrengt. Dat komt doordat oudere mensen meer geschiedenis hebben waardoor ze meer moeten liegen en meer achterlaten.

Bron: Quest Psychologie/Nummer 4/2014

Bewerkt door: Janne Marthies

 

Reacties (2) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
goed artikel, in werkelijkheid besta je niet meer, je wordt opnieuw geboren maar dan als volwassene, het is hetzelfde als kinderen in een tehuis die worden geresocialiseerd en geïndoctrineerd in een nieuw systeem, de thuissituatie bestaat niet meer, men blijft een vreemde♥
Dat heb je heel sterk en goed vertaald!