Wat is hinderlijk buitenspel ? Kuipers beslist PSV - Feyenoord

Door De-realist gepubliceerd op Sunday 21 December 04:01

De wedstrijd PSV – Feyenoord van 19 december werd (o.a.) beslist door een doelpunt van PSV’er Luuk de Jong waarbij Luciano Narsingh de Feyenoordkeeper Kenneth Vermeer behoorlijk hinderde. Er werd niet afgefloten voor buitenspel omdat, zo meldde scheidsrechter Björn Kuipers na afloop, Narsingh niet hinderlijk buitenspel had gestaan.
Wat is dat eigenlijk, hinderlijk buitenspel staan ? En had Kuipers gelijk ?

De buitenspelregel levert al sinds jaar en dag veel voer voor discussies. Afschaffen is geen optie, maar ook hier was eerder al een mogelijke aanpassing te lezen. Vrijwel iedere balsport kent een soort regel om de snelle tegenaanval in de kiem te smoren. Maar de controle en uitvoering van die regel levert altijd veel problemen en (dus) ook fouten op.

Wanneer is er sprake van buitenspel ?
Een speler bevindt zich in buitenspelpositie als hij dichter bij de doellijn staat dan de bal én voorlaatste verdediger. De laatste is doorgaans de keeper, dit hoeft echter niet per se (!). Als hij in die positie aangespeeld wordt door een ploeggenoot, is het buitenspel strafbaar. Er volgt dan een indirecte vrije trap voor de verdedigende partij.

Een speler staat niet buitenspel indien hij zich op de eigen helft bevindt. De middenlijn telt daarbij mee als eigen helft. Je kunt ook niet buitenspel staan bij een doelschop, inworp of hoekschop.

Sinds 2003 komt daar de volgende aanvulling bij:

De speler moet actief bij het spel betrokken zijn
Vooral deze laatste toevoeging levert in de praktijk veel onduidelijkheid op. Er zijn drie situaties denkbaar:

1. De speler grijpt in in het spel
Dit is het spelen of aanraken van de bal die is toegespeeld of aangeraakt door een medespeler; Dit is evident, en zal niet verder worden uitgelegd.

2. De speler trekt voordeel uit de buitenspelpositie.
Bedoeld wordt het spelen van de bal die direct terugkomt van paal, lat of doelman is het buitenspel ook strafbaar. De IFAB, de International Football Association Board, een jaarlijkse vergadering waarin spelregelwijzigingen worden besproken, scherpte dat begin dit jaar nog aan. ( in effect vanaf 1 juli 2014). Het voordeel trekken uit de situatie houdt nu in: de bal ontvangen wanneer die terugkomt ( een ‘deflection’) van paal of lat, of een tegenstander na een redding, blok of tackle.

7c69c179e1db680b2b0f484747f14b19_medium.

Hierboven komt de bal terug van de keeper. Ook terugkaatsen van paal of lat valt hieronder. Dit is hinderlijk buitenspel.
70cbce413ad43205005c17219333d7f8_medium.

Hierboven schiet A de bal, maar deze ketst af (de FIFA noemt het 'deflection'), en de bal komt voor de voeten van B. Deze trekt dus voordeel uit zijn buitenspel: geen goal.

Cruciaal is hierbij het afketsen van het schot. Als de verdediger de bal bewust speelt, is het juist géén buitenspel. De grens tussen deze twee lijkt een zeer arbitraire: de verdediger zal immers in een poging de bal te blokken dit altijd bewust doen.

3. een tegenstander in diens spel beïnvloeden:
Het voorkomen dat een tegenstander de bal speelt of in staat is te spelen door duidelijk het gezichtsveld of de bewegingen van de tegenstander te blokkeren, of het maken van een gebaar of beweging die, naar het oordeel van de scheidsrechter, een tegenstander misleidt of afleidt;

De lastigste situatie ongetwijfeld. In theorie al, maar in de praktijk natuurlijk nog meer. Het is én moeilijk waar te nemen, waar de al dan niet hinderende speler precies staat. En daarnaast is het een kwestie van interpreteren.

6fd378431bb48706a4d85888059da0c9_medium.

De FIFA maakt dit met een aantal schematische situaties duidelijk. Hier boven schiet de speler op goal. Weliswaar staat speler A in buitenspelpositie, maar dit is niet hinderlijk; de speler is ‘not involved’.

94572909d9cea53d9bed5c6e1de114d2_medium.

Hierboven echter staat de aanvaller wél hinderlijk voor de keeper, aldus de FIFA. Hij blokkeert de keeper, die geen vrij zicht meer heeft op de bal of de hele situatie. De tekst die de FIFA erbij plaatst: Interfering with an opponent ”means: preventing an opponent from playing or being able to play the ball. For example, by clearly obstructing the goalkeeper’s line of vision or movement, making any gesture or movement which, in the opinion of the referee, deceives or distracts an opponent. The opponent must be reasonably close to the play so that the blocking, deceiving or distracting makes a difference

PSV -Feyenoord hinderlijk buitenspel Narsingh

Maar dan de interpretatie van Kuipers bij de wedstrijd PSV-Feyenoord. Voor alle duidelijkheid, het gaat hier dus níet om een verschil van waarneming (tijdens de wedstrijd); het betrof hier de officiële lezing van Kuipers én van de KNVB  na de wedstrijd, en na het uitvoerig bekijken van de beelden.

Hieronder zien we de situatie. Zoals duidelijk te zien is, staat Narsingh in buitenspelpositie. De Jong kopte de bal in één keer in. De vraag is dus of Narsingh de keeper voldoende hinderde. Voorkwam hij dat keeper Vermeer de bal kon spelen ? Of maakte hij een gebaar dat Vermeer afleidde ? Is contact maken, gezien de linkerarm van de PSV’er, voldoende afleiding ? Oordeelt u zelf.
158e93b6506cf9f47bffba15bd0aef17_medium.
Het is opmerkelijk dat zowel Kuipers als de KNVB zich alleen beroept op het hebben van zicht op de bal, terwijl bij de genoemde voorbeelden van interference ook bewegingen of handelingen worden genoemd.

4c0b2a34ebd7ab34a84f9eb257d5b7c5_medium.
Terugkomend op de regel: in plaats van alle uitleg en voorbeelden erbij te halen, is de hoofdregel 'De speler moet actief bij het spel betrokken zijn'.
Let daarbij ook op de linkerarm van Narsingh, die hoewel hij niet erg vasthoudt, toch duidelijk contact maakt met de keeper. De situatie ging daarbij zó snel, dat een keeper slechts een split second heeft om te reageren.
Doet Narsingh hier mee, of staat hij 'op de bus te wachten'.

Opmerkelijk daarbij is het, dat ook op de KNVB site zelf, deze situatie is uitgetekend. Op voetbalmasterz.nl zien we de volgende vraag terugkomen: Is dit strafbaar buitenspel ? Het juiste antwoord is nu, althans volgens de quiz, A: ja.

822c6704750aa5db67f6810174d77c13_medium.

Twente - Feyenoord goal Castaignos in blessuretijd

Het is overigens niet de eerste keer dat deze regel in een topwedstrijd voor ophef zorgde. Eerder in 2014, op 23 februari, beoordeelde scheidsrechter Serdar Gözübüyük tijdens de wedstrijd FC Twente – Feyenoord dat Twente-aanvaller Luc Castaignos niet hinderlijk buitenspel stond.  Omdat, zo zei hij voor de camera’s van de NOS, “keeper Mulder (Feyenoord) nog zicht had op de bal. Castaignos bewoog niet naar de bal en de bal ging goed het hoekje in. Voor mij is dit een geldige treffer", aldus de arbiter.

De KNVB steunde Gözübüyük in diens lezing.  “In dit geval belemmert Castaignos het zicht van Erwin Mulder niet", aldus scheidsrechtersbaas Dick Van Egmond,  “Op het moment van schieten kan Mulder zowel de speler als de bal zien. Castaignos doet vervolgens ook geen poging om de bal te raken.”
a9d3e5b6cfc912ca6f2f103380eb2692_medium.
Zoals we op de foto echter kunnen zien, een filmpje toonde dit nog beter, is Mulder eerst in een duwpartij met Castaignos verwikkeld, juist om hem uit de zichtlijn te werken. (zie foto boven) Mulder stapt daarbij ook enigszins naar rechts, zich ietwat uit de ideale positie manoeuvrerend. 0011d6d5d074fa0a7b78ec60a9a1ad60_medium.
Uiteindelijk komt hij, zowel in onbalans als uit positie, in de bovenstaande houding te staan. Echter, hierdoor heeft hij wel zicht op de bal, en is er dus geen sprake meer van het blokkeren van de zichtlijn. Had Mulder zich dan achter de aanvaller moeten blijven verstoppen, teneinde het hinderlijk buitenspel af te dwingen ? Als keeper kun je dat risico echter niet nemen, omdat Castaignos ook maar weinig buitenspel stond.

Opheffen buitenspel

Een andere belangrijke uitzondering op de buitenspelregel is die over het opheffen van buitenspel. Wanneer een aanvaller bemerkt dat hij  buitenspelpositie staat, kan hij snel over de achterlijn stappen, om dit op deze manier op te heffen. Vroeger zagen we dit nog wel eens. Door invoering van de bovenstaande regel, en met name de bovenstaande interpretatie, is dit dus niet meer nodig: een passieve houding aannemen is voldoende om niet meer strafbaar buitenspel te staan.

Voor een verdediger geldt dit echter niet: zelfs gelegen achter de achterlijn doet hij nog steeds mee met het spel, en hij heft een mogelijk offside op, ook achter het doel. Daarvan profiteerde het Nederlands elftal op het EK 2008 tegen Italië (3-0), toen Ruud van Nistelrooij niet vanuit buitenspel positie scoorde omdat Christian Panucci geblesseerd achter de doellijn lag.

eeb11217196f06b8d4dbf0615921ff21_medium.
In de voetbalwereld zelf is veel onbegrip over deze regel. Na een onduidelijk toegekende goal in de Bundesliga, toen Eintracht Frankfurt-middenvelder Alexander Meier scoorde tegen VfL Wolfsburg, maakte het gezaghebbende voetbalblad Kicker een rondje langs de toptrainers in Duitsland. Een meerderheid van de trainers in de Bundesliga bleek voor afschaffen van de regel. Louis van Gaal: 'Het is een dwaze regel.' En zijn Bayern-opvolger Jupp Heynckes. “De invoering van hinderlijk buitenspel heeft de situatie alleen maar complexer gemaakt.' Met name dat laatste lastige punt onderschreef ook VfL Wolfsburg-trainer Felix Magath. 'Het is zo moeilijk te beoordelen, dat je de scheidsrechters geen verwijt kan maken. We hebben niet nóg meer verkeerde beslissingen nodig, die door deze regel eenvoudig ontstaan.'

De buitenspelregel zorgt zo voor nog meer onrust en moeilijke interpretaties. Geheel afschaffen is echter geen optie, maar mischien is dit een mogelijkheid

de realist
december 2014
schrijver is actief als scheidsrechter in het amateurvoetbal

 

Reacties (0) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.