Weg met die dubbele ou-au's en ei-ij's uit onze taal

Door Mijler gepubliceerd op Monday 03 February 13:47

 

Mijn column bijdrage

Met deze variabele schrijfwijze van dezelfde klanken lig ik nogal eens overhoop. Ik ben in het verleden nooit een intensief lezer of schrijver geweest en heb me, voor wat het lezen betreft, steeds beperkt tot het broodnodige. Nu ik wat ijveriger ben met de pen en leesbril openbaren zich de probleempjes daarmee wat nadrukkelijker.

Ik ben met mijn 74 natuurlijk te oud en eigenwijs om me te verschuilen achter modern klinkende excuses als dyslexie en kom ook niet meer in aanmerking voor het schoolse rugzakje, dat overigens alleen maar geld schijnt op te leveren voor het instituut en voor de betreffende stumpertjes niet meer dan wat gebakken lucht.

Nee, ik stel gewoon mijn eigen diagnose van de kouwe grond. Met de vertaling van woorden die via mijn gehoor binnenkomen is op zich niets mis. Die kan ik meestal feilloos op schrift stellen, in elk geval fonetisch! Dit los van het feit dat de kwaliteit van mijn ontvangst aan enige ruis onderhevig is. Met andere woorden, de uitzending moet luid en duidelijk plaatsvinden.

Minder duidelijk is het fotografisch geheugen. Als ik een woord hoor, krijg ik daar niet altijd een duidelijk beeld bij, zodat ik het zonder ergens te spieken foutloos kan overschrijven. Dat geeft nu regelmatig problemen met die au’s en ei’s. Natuurlijk zijn er meer moeilijke woorden die een andere samenstelling hebben dan zij zich fonetisch voordoen, maar daarvoor zijn meestal of regeltjes of vallen onder de categorie: moeilijke woorden, die je bij gebruik maar gewoon moet opzoeken of leren. Voor de dubbele schrijfwijze van de au- en ei klanken zijn geen regels en die laten mij weifelen of twijfelen om het eens toepasselijk te zeggen.

 Vriend van Dale is daarom ook mijn grootste steun en toeverlaat geworden, want ik wil me natuurlijk wel pront en schoon aan u, mijn dierbare lezers, presenteren. Hiermee bewijzen de spreuken: “Oefening baart kunst!” en “Je bent nooit te oud om te leren!” hun juistheid. De eerlijkheid gebiedt mij om dit falen gedeeltelijk aan mezelf toe te schrijven, door te weinig gelezen te hebben in het verleden

Met alle respect voor mijn ouders ligt het grote verzaken ook in mijn leesarme opvoeding. Ik kan me niet herinneren dat wij een boek in huis hadden. Voorlezen werd nooit gedaan. Mijn ouders die van rond de eeuwwisseling 1800-1900 waren, konden zelf amper lezen en schrijven. Als mijn moeder wel eens een stukje hardop las uit de krant, strooide ze altijd met lijken (onmiddellijk, vrolijk, duidelijk). Eens zette ze zich verwachtingsvol voor de distributieradio om een lange kilometer mars aan te horen. Het bleek de muzikale K.L.M-mars te zijn. (Toch nog knap dit als afkorting van km te zien!)

De woordenschat van toen was ook beperkt, eenvoudig en werd in het dialect vaak nog verbasterd en anders uitgesproken. Zo was subiet “subeme” en geslagen “geslogen.” Omdat de welvaart beperkt was, waren ook de attributen en huisraad in woord beperkt en simpel. Er was zeep en koud water tegenover nu shampoo en de douche van nu; klompen, broek en trui verbleken bij de huidige pumps, manchester en sweater om eens enkele Nederlandse woorden te gebruiken. De vreemd klinkende plusfour had men maar tot drollenvanger omgedoopt.

Hoe zit het nu met die d, t en dt., zult u zich afvragen. Toevallig heb ik daar doorgaans geen problemen mee, omdat er regels voor zijn. Maar ik leef met u mee en stel voor om de D slechts als voorgerecht en tussendoortje in het schrijfmenu te gebruiken. Aan het eind van woorden laten we dan nog slechts de T op volle sterkte, solo tetteren.

Reacties (12) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Een goed geschreven stuk met een mooie schrijfstijl! Leuke observatie over de eenvoud van het leven toen en de bijbehorende woordenschat.
Gelezen!
Ik heb weer wat geleerd..
Ergens doet het mij deugd dat jij ook nog worstelt met dit soort dingen..., dat zegt mij des te meer dat je een goed schrijver bent, omdat jouw stukken, gedichten, columns zeer ontspannen lezen, alsof het zo je pen uit vloeit! Een gevoelsmens dus.
Uit het hart gegrepen. En die d's en t's kun je gewoon weglaten:
http://taal-kunst-en-cultuur.plazilla.com/d-t-of-dt---de-ultieme-oplossing-weglaten-die-laatste-letter-van-elk-woord
Uit het hart gegrepen. En die d's en t's kun je gewoon weglaten:
http://taal-kunst-en-cultuur.plazilla.com/d-t-of-dt---de-ultieme-oplossing-weglaten-die-laatste-letter-van-elk-woord
Gelezen