Het feest van Achmed, de Libische jaren 2

Door San-Daniel gepubliceerd op Monday 16 December 22:00

djellabah´s en melk:

Mijn broer en mijn vader zagen er als een persiflage van James Bond uit, mijn vader een zwaarlijvige James en mijn broer een te jonge James. De kleding stond hen goed, dat wel. Ik zelf had het Pipopak aan moeten trekken en des te meer mijn moeder en mijn zus mij verzekerden dat mijn pak er geweldig uitzag en mij niet in de verste verte deed lijken op de bekende clown, Pipo; des te wantrouwender ik werd. Daar reden wij dan naar een feest, een Arabisch feest.  Ik had een onbestemd gevoel van spanning en verwachting. Ik had geen idee hoe de avond zou verlopen. Mijn broer vertelde dat zijn Arabische medestudenten allemaal waren uitgenodigd en dat naar het bleek,de familie van Achmed een groot deel van de Waddan had af gehuurd voor het feest.

Wij zagen het al toen wij aan kwamen rijden het was een drukte van belang, de wachter die bij de parkeerplaats stond met de slagboom, salueerde voor ons en de boom ging omhoog. Het parkeerterrein stond vol met allerlei mooi uitziende auto´s, en een paar kevertjes. Wat je meteen opviel was dat de kleding van de gasten anders was dan de onze. Veel mannen droegen een Djellebah, over hun kostuum. Dat viel meteen op en deed ons naakt voelen. De Djellebah´s waren niet zo maar gekozen. Ze waren allen wit en reikten tot iets boven de grond. Een soort gewaad dat je in de Westerse wereld een priester over zijn gewone kleding ziet dragen. Sommigen hadden in plaats van een kostuum, meer tradionele kleding aan, een Dejellebah met daaronder een wit hemd en een witte broek. Maar alles vlekkeloos en oogverblindend wit.

Wij werden vriendelijk begroet door wat mede studenten van Achmed en mijn broer. Zij raakten allen hun hart en lippen en voorhoofd aan wat ik nog altijd een mooie groet vind. Je voelt geen kwaad, je spreekt geen kwaad en je denkt geen kwaad over je vrienden. Een mooi vloeiend en symbolisch gebaar. Zij zagen er uit als prinsen uit een Arabisch sprookje. Alles is in Arabische landen meer gericht op vertoon dan in Westerse delen van de wereld het geval is. Zij waren wit tot hun puntschoenen toe en een paar van hen hadden witte krul pantoffels aan de voeten. De kledingzaken in Tripoli hadden een goede week gehad. 

Daar liepen we met de Arabische vrienden naar de hoofdingang. Wij staken duidelijk af zonder onze witte gewaden, misschien hadden we ons van te voren kunnen informeren, de Westerse arrogantie en zelfgenoegzaamheid werd weer eens bestraft. Overal was een vriendelijk druk ontmoeten van blijde mensen die naar een feest gingen, Er werd geknikt en  omhelst en er werden linkerhanden geschud en het was alom vreugde dat heerste bij de schare die toenam in getal en druppelsgewijs naar binnen ging door de wijde glazen deuren. naarmate je dichterbij kwam hoorde je de tradionele muziek op dwarrelen, in de kwartnoten, met zwevende melodïen die je alleen in Oosterse landen hoort. Een hoorn achtige instrument met begeleidende handtrommel en versterkt door een viool die gespeeld wordt op een wijze die je in het Westen gewoon niet hoort.   

Bijzonder dacht ik, mijn vader had een plaat met zigeuner orkesten en ook daar op werd een viool heel anders gespeeld. koortsachtig, opzwepend met een melodie en een ritme dat je bleef achtervolgen. De muziek werd steeds sterker naarmate je de toegang naderde. Nu kon je de muzikanten waarnemen , ze zaten in tradionele kledij met gekruiste benen op een verhoging.  Dit was niet een orkest maar gewoon een tradionele verwelkoming. Ik schaamde mij ineens voor de vele Amerikanen die wij kenden van school en van mijn vader´s werk, die zulke laag dunkende meningen hadden over alles dat niet uit Texas kwam. 

Ik schaamde mij voor mijn broer die altijd denigrerend sprak over kruiskrabbende Arabieren, onze voogd , die elke Arabier een Mo noemde, ik schaamde mij dat ik geen Arabier was en toch aanwezig mocht zijn. Wat een rijke cultuur lag besloten in die  lokkende muziek en die mensen die oprecht blij, zonder een  druppel drank genuttigd te hebben of te zullen nuttigen naar een feest gingen. Nu werd het duidelijk wat de instroom zo vertraagde, er stonden bedienden met bladen vol kleine glaasjes en schoteltjes te wachten en elke gast nam en slokje van een glas en at wat op. Abath een vriend van mijn broer´s studie, die met zijn Britse accent zo op Oxford had kunnen rondlopen, vroeg aan mij, weet je wat er daar gebeurt? Nee zei ik maar, ik vond alles gewoon schitterend. 

We nemen een dadel en een glaasje melk. Ik verschoot, ik kon echt niet tegen melk. Ik heb een probleem met een enzym in mijn maag, zei ik, als ik melk maar ruik, dan moet ik overgeven.  Dan ruik je niet zei hij, maar dan bevochtig je je lippen en veegt die daarna af. De dadel is de wens van vruchtbaarheid en de melk is de reinheid van de bruid. Ja zei ik ineens een beetje bedrukt. Het gaat om de wens zei hij. Heb je echt een melk probleem, wilde Abath weten? Ja, antwoordde ik, al sinds ik klein was. Dan help ik je wel zei hij.  Weer iemand die door onze voogd, op afstand voor een Mo zou worden uitgemaakt maar die uitermate beschaafd was.

De glaasje waren klein, het ging om de symboliek en op  kleine schoteltje lagen dadels te wachten. Ik nam het glaasje aan en hield mijn hand er om heen zo dat het vrijwel verborgen lag in mijn omringende vingers, ik hield mijn adem in en bracht het naar mijn lippen tot ik voelde hoe de vloeistof mijn lippen raakte en ik liet mijn hand weer zakken. Abath gaf mij zijn glaasje dat leeg was en dronk met één teug mijn glaasje leeg. Wij namen een dadel en liepen nu langs het welkoms ensemble. Op afstand zagen wij Achmed staan, hij glom en lachte van oor tot oor, het geluk spatte van hem af. Naast hem stond een indrukwekkend verschijning, dat is zijn vader, meldde mijn broer ik heb in  Libanon in zijn huis gelogeerd.  Ik ga  hem begroetten zei hij en zo liepen wij gevolgd door Abath en de anderen richting Achmed en zijn vader. 

Zijn vader stapte uit de familie rij en drukte een kus op het voorhoofd van mijn broer, een welgemeende kus. Zo zoon van mijn huis, sprak hij, ik had je al verwacht, wat een dagen van vreugde.  Dit is mijn vader, zei mijn broer. Aangenaam, sprak de statige man in zijn deftige gewaad en hij richtte zich weer tot mijn broer. We hebben je gemist, vervolgde hij,  je weet de weg toch nog wel  naar mijn huis en ik had zomaar het gevoel,dat het echt gemeend was. Ik spreek later nog wel met je zei hij, er zijn zo veel vrienden die begroet moeten worden. Dat leek mij een erg aardige man, vond mijn vader, die in deze kring geen waarde had. Zijn persoonlijkheid werd totaal overvleugeld door het collectief van duizenden jaren gewoonten en cultuur.

Er waren hapjes, ongelooflijk veel hapjes, alles met zorg bereid. Twee ooms van Achmed  namen mijn vader onder de hoede en ik liep met mijn broer en zijn vrienden door de ruimte. Zijn er geen vrouwen vroeg ik aan Abath? ja zei die, natuurlijk wel.  Die wachten in een andere ruimte. Er was echt in de beurs geblazen, besefte ik, Als er ongeveer net zoveel vrouwen waren in een andere ruimte dan sprak je over honderden en honderden mensen.  Waar wachten ze op vroeg ik? Op de bruid natuurlijk zei Abath. Dan komen zij tevoorschijn en wij dragen haar naar hun ruimte. Nou dacht ik, het lijkt mij vreemd maar ik zal wel zien wat er gebeurt. 

Ik was de hele bruid al lang vergeten, ons groepje liep net als de anderen rond met een warme drank in onze handen of een heerlijk gekruid vleeshapje, Je hoefde maar te kijken of er kwam een bediende van de Waddan, aan met een dienblad. Het was gezellig, er heerste een enorm geroezemoes. Ongemerkt waren er al uren verstreken.  De deuren gingen open en uit de andere ruimte kwamen dames die naar de ingang liepen. Er kwam een man met een hoorn, gevolgd door een man met een handtrommel en een snaar instrument.. Het trommeltje rinkelde er zaten ook schelletjes of belletjes aan, het was ritmisch, opzwepend.  De bruid komt  er aan, fluisterde Abath en de vrienden knikten. Ineens stopte de muzikanten en zij stapten op zij. Er kwam een gevolg aan schrijden. De man met de hoorn blies er op en stapte ook opzij.

In de feestzaal deden zij enkele stappen naar voren en vormden toen een halve maan. De bruid kwam naar voren lopen, met juwelen bekleed en omhangen in een prachtige jurk. Zij zag er verdrietig uit en elke paar stappen naar voren, stopte zij even met haar blik op de grond gericht en dan draaide zij zich om en keek smachtend naar haar familie en vrienden die steeds verder verwijderd raakten. Ik snapte de symboliek, als een bliksemslag sloeg het in bij mij. Het afscheid van haar familie naar een nieuw een ander leven toe, waar je als volwassen vrouw niet meer aan je ouders tafel zit. Is zij niet gelukkig, vroeg ik aan Abath? Ja, natuurlijk is zij gelukkig, antwoordde hij, zij toont alleen maar dat zij een heel gelukkige jeugd heeft gehad. 

Achmed stond naast zijn vader met open gespreidde armen, maar verzette geen stap. Daar komen de Negaffa, zei een Arabische student. Dat bleken de vrouwen te zijn die uit de ruimte naar voren gekomen waren.  Zij omringden de bruid en maakten bezwerend gebaren met hun vingers terwijl zij allerlei woorden riepen naar de bruid. Wat gebeurt er nu, vroeg ik aan mijn Arabisch leermeester? Zij maken gebaren van geluk en wensen haar gezondheid en geluk toe. Wat weten wij Westerlingen weinig, wat hebben wij veel verloren in onze moderne ontwikkeling naar een jachtig leven. Zij voerden haar mee naar een soort draagstoel en daar werd zij ingeplaatst. De muziek begon een waanzinnige cadans te spelen en sterke mannen tilden de stoel op en liepen er mee door de feestruimte. 

Andere mannen liepen op Achmed af en tilden hem op. Op handen gedragen ging ook hij, de hele ruimte door. De muziek was nu ronduit waanzinnig te noemen in haar intensiteit. Af en toe kwam de draagstoel in de buurt van Achmed die doorgegeven werd op handen  en met sprongen door de ruimte werd vervoerd. Dan hield iedereen even in en de bruid raakte met haar hand even de bruidegom aan als teken van hun verbond om vervolgens weer in de stroom meegevoerd te worden. Even plotseling als de muziek begonnen was stopte die. Achmed kwam weer op zijn eigen voeten te staan en de bruid verdween met haar troon, de vrouwenruimte in. 

Het was ondertussen middernacht en nu kwamen de warme spijzen, gevogelte en vis schalen dampend, omringd door rijst en kruidige bijgerechten .Er waren geen vastgestelde plaatsen en je zat aan en at heerlijke gerechten en het duurde uren, er was geen haast. de tafels werden afgeruimd en de mannen gingen naar het midden en een dans begon een een dans die je volgde tot je omviel. Sommige mannen hadden contact via een witte doek die zij tussen zich hielden. Eke keer als de muziek weer inzette danste men door, Er begon een vochtige warmte te onstaan in de ruimte.

Ik zag mijn broer naast mijn vader staan toe te kijken, zij zullen het nooit leren dacht ik terwijl ik met wat mannen langs wervelden en later met armen om elkaar heen achter de ruggen geslagen een paar stappen naar links en dan weer een paar stappen naar rechts, gevolgd door een stamp op de grond en weer een paar passen naar voren. Gevolgd door een stamp op de grond en weer een paar stappen naar links in een schier eindeloze herhaling mijn tijd passeerde. Deze mannen wisten wat feest vieren was. Toen de muziek stopte was de tafel opnieuw gedekt en Achmed stond op en trok zijn djellabah uit. Een vriend kwam aansnellen en gaf hem een smetteloos wit jasje aan. Hij keek om zich heen en het geluk straalde van hem af. Met twee handen raakte hij zijn hart aan en wees naar alle richtingen. Ook op ons bleef zijn blik even rusten.

De man met de hoorn kwam weer naar voren stappen en blies er op. De deur van de vrouwen ruimte ging langzaam open en de bruid had zich verkleed, zij had een prachtige witte Westerse bruidsjurk aan en kwam aan zweven. regelrecht naar Achmed en stelde zich naast hem op. Let op zei Abath, dit gaat over de bruidschat . De vader van Achmed kwam naar voren lopen met zijn broer en de vader van de bruid kwam naar voren lopen met een familielid. De twee vaders spraken niet. De oom van Achmed verhief zijn stem en vroeg op luide toon, is aan de bruidschat voldaan?  Ja, zei de man naast de vader van de bruid, meer dan verplicht is.  Er werd gejuicht en de twee vaders liepen op elkaar toe en vielen elkaar in de armen. Twee kelners kwamen nu binnen en duwden een rijdende tafel met een onvoorstelbare grote bruidstaart er op naar binnen.

De bruid en Achmed hielden samen het mes vast, sneden een stukje af en gaven elkaar een hapje. De muziek begon als een waanzinnig te spelen, de gasten stonden te klappen en te juichen, anderen maakte foto´s en Achmed en zijn bijvrouw schreden waardig weg. Waar gaan die heen schreeuwde ik in het oor van Abath. Naar een eigen feest met de familie in besloten kring.  Het was half zes ´sochtend. toen de taart op was en er koffie gedronken was,  de gasten verlieten druppelsgewijs  de zaal.  We reden in stilte terug naar huis we hadden allemaal veel te verwerken.

San Daniel 2013

lees het verlof, de libische jarenhttp://lybia-noord-afrika.plazilla.com/het-verlof-de-libische-jaren

 

 

Reacties (3) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Dank je vrienden, het is zo gegaan en niet anders
Leuke fotos en schitterend artikel goed gedaan en Duim
Prachtig.... alsof ik erbij was.