Het primal blueprint dieet; waarom granen niet goed voor je zijn

Door Evanabeelen gepubliceerd op Friday 28 September 12:08

Aanbevolen wordt om dagelijks genoeg graanproducten te eten, maar is dat wel zo goed voor ons?

Volgens Mark Sisson, auteur van "The Primal Blueprint" en 'oprichter' van het Primal Blueprint dieet zijn granen lang niet zo gezond als voedingsdeskundegen zeggen dat ze zijn.

Hij is niet de enige met deze mening. Een aantal andere auteurs, verschillende wetenschappers en een groot aantal 'bloggers' zijn van mening dat je beter geen (of maar zelden) granen kunt eten.

Maar waarom zijn ze dan slecht voor ons?

 

Granen vanuit onze evolutie gezien

Voor het grootste gedeelte van onze evolutie (van 150.000+ tot zo'n 10.000 jaar geleden) waren mensen (of mensachtigen) afhankelijk van het voedsel dat ze konden bemachtigen door verzamelen en jagen. Dit voedsel bestond uit vlees en vis, eieren wanneer die te vinden waren, wilde voorlopers van groenten die we vandaag de dag kennen en fruit en noten waneer het het seizoen daarvoor was*.

Wilde granen zullen ook wel eens op het menu hebben gestaan, maar zeer zeker niet in de enorme hoeveelheden die wij tegenwoordig naar binnen krijgen. Landbouw bestond nog niet (dat hebben we pas uitgevonden rond 10.000 v. C.). Als je bedenkt hoeveel moeite het kost om (met de hand!) zoveel zaadjes van wilde grassen te verzamelen dat je er een volwaardige maaltijd van kunt maken voor een heel gezin (of een hele stam), wat zou je dan liever doen:

  • uren tijd besteden aan het bij elkaar schrapen van genoeg wilde granen, ze met de hand fijnmalen en er dan een maaltijd van maken (op wat voor manier onze voorouders dat dan ook deden)

of

  • wilde (blad)groenten bij elkaar zoeken en er al dan niet samen met een stuk vlees/vis een maaltijd van maken.

Natuurlijk was jagen ook een tijdrovend proces en onze voorouders hadden niet altijd geluk met de jacht, maar het zoeken en bewerken van granen was een veel arbeidsintensiever proces, waarvoor ze in verhouding veel minder voedingsstoffen voor terug kregen.

Het eten van vlees (vooral vet en orgaanvlees) heeft ervoor gezorgd dat onze hersens zich steeds verder hebben ontwikkeld. Daardoor heeft de Homo sapiens zich kunnen ontwikkelen.

Granen zijn we pas rond 10.000 v. C. in enige mate gaan eten. 10.000 jaar is niet genoeg tijd voor onze lichamen om zich goed aan te passen aan de hoeveelheid graan die we vandaag de dag naar binnen werken. Daarom hebben veel mensen een slechte reactie op het eten van granen, hezij door allerlei ziekten, of simpelweg kleine ongemakken zoals een opgeblazen gevoel

*Het voedingspatroon van onze voorouders verschilde per regio waar ze woonden, van de gebieden rond de Noordpool (voornamelijk vlees) tot het tropische regenwoud (voornamelijk groentes en fruit).

  


Anti-nutriënten

Dieren hebben allerlei manieren om ervoor te zorgen dat ze niet opgegeten worden, of in ieder geval om de kans daarop kleiner te maken. Ze rennen, vechten, klimmen, vliegen, hebben een te dikke huid (of schild), hebben stekels, of zijn giftig, om maar wat dingen te noemen.

Ook planten hebben dergelijke afweermechanismen. Stekels, doornen, een harde schil en sterke geur bijvoorbeeld. Het afweersysteem van granen is de antinurtiënten die ze bevatten, stoffen die ervoor zorgen dat andere voedingstoffen niet goed in het lichaam worden opgenomen. Enkele voorbeelden daarvan zijn:

  • Lectine; deze stof bind zich met glucose, waardoor het glucose niet uit het bloed afgevoerd kan worden. Ook kan leptine de darmwand beschadigen. Ook zorgt lectine ervoor dat verschillende vitamines en mineralen niet goed opgenomen worden, waaronder vitamine D.
  • Gluten; deze stof bestaat uit bepaalde eiwitten die zorgen allerlei problemen, zoals een geiriteerde darmwand en maagzuur. Ook wel interssant om te weten: gluten zijn een bestanddeel in behanglijm...

 

 

Allergiëen en ziektes

Er zijn verschillende ziektes en allergiëen die het eten van granen onplezierig maken. Het bekendste is  Coeliakie, een ziekte die ervoor zorgt dat mensen geen gluten kunnen verdragen. Deze hebben een zeer onprettig effect op de darmen van mensen met Coeliakie, waardoor ook belangrijke voedingsstoffen niet worden opgenomen.

Volgens Sisson e.d. zijn zoals gezegd de meeste mensen allergisch voor granen, omdat onze lichamen er nog niet op zijn berekend om grote hoeveelheden graan op een dagelijke basis te verwerken.

 

 

"Problemen"  met het niet eten van granen

  • Vezels. Volgens voedingsdeskundigen hebben we granen nodig om dagelijks genoeg vezels binnen te krijgen, wat weer nodig is voor een goede stoelgang. Vezels zijn echter net zo goed te vinden in allerlei groenten. Sommige groentes bevatten per gewicht zelfs meer vezels dan granen. Als je zorgt dat je genoeg groente eet per dag, dan is het dus niet noodzakelijk om granen te eten, wat betreft het binnenkrijgen van vezels. Daarnaast is het ook nog de vraag of het eten van vezels wel zo belangrijk is voor de stoelgang als gezegd wordt...

 

  • Energie. Volgens veel mensen hebben we koolhydraten nodig om genoeg energie te hebben. Vet kan door het lichaam echter net zo makkelijk als energiebron gebruikt worden als koolhydraten. Het is wel waar dat onze hersenen een kleine hooveelheid koolhydraten per dag nodig hebben, maar die krijg je gemakkelijk met je groenten en fruit binnen. Ook kan de lever vetzuren omzetten in glucose.

 

  • Vitamines en mineralen. Granen zouden we nodig hebben om genoeg B-vitamines binnen te krijgen. Ook voor mineralen als magnesium, ijzer en zink  zou het belangrijk zijn om genoeg graanproducten te eten.  In vlees zitten echter veel meer B-vitamines dan in granen. Dus hiervoor hoeven we granen niet aan ons dieet toe te voegen. Ook alle andere vitamines en mineralen die te vinden zijn in granen zijn meestal in veel grotere hoeveelheden in andere voedingsmiddelen te vinden, vooral in vlees, maar ook in veel groenten.

 

Andere mogelijkheden in plaats van granen

Voor mensen die geen granen kunnen of willen eten zijn er wel verschillende mogelijkheden om toch gerechten klaar te maken die lijken op graanproducten, zoals brood, cake, musli en dergelijke.

Verschillende noten en zaden kunnen namelijk fijngemalen worden, waarna ze gebruikt kunnen worden in plaats van meel/bloem. Enkele voorbeelden hiervan zijn:

  • amandelen
  • hazelnoten
  • walnoten
  • vruchtvlees van kokosnoten
  • eikels (zoals hieronder afgebeeld)

 

Reacties (4) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Top artikel. Ik schrijf ook veel over voeding. Ik vind het een okay dieet. Ik eet zelf geen brood meer. Heeeeeel af en toe.
interessant artikel, een duim
Tim:
Ik denk ook inderdaad niet dat af en toe graan eten erg slecht voor je is. Maar ik moet wel zeggen dat ik me een stuk beter voel nu ik geen graan eet. Maar goed, dat moet ieder voor zich bepalen.

Dit dieet hoeft niet per se een stuk duurder te zijn dan een normaal dieet, als je maar slim je boodschappen doet (geen kant-en-klaar spul bijv.). Sommige mensen die dit dieet volgen willen bijvoorbeeld alleen "grass-fed" vlees, dan wordt het inderdaad een heel stuk duurder. Maar als je gewoon vlees koopt ben je echt niet heel veel duurder uit denk ik. Misschien dat ik voor de lol wel een keer optel wat ik nu aan eten kwijt ben en wat ik normaal kwijt zou zijn...

Ieder moet natuurlijk voor zichzelf beslissen wat hij/zij eet, maar ik zou er geen moeite mee hebben om enkel vlees(niet alleen kip hoor)/vis/eieren/groenten/noten te eten. Met kruiden erbij kun je meer dan genoeg variëren. Maar dat is alleen mijn mening :-)
Goed artikel hoor. Ben het er mee eens dat je prima, of zelfs gezonder kan leven zonder granen. Ik zelf eet vrij weinig granen (alleen pasta eigenlijk). Denk alleen niet dat granen slecht voor je zijn zolang je maar gevarieerd eet.

Het probleem met dit dieet is eigenlijk alleen, het is erg duur in vergelijking met bijv. brood. Denk dat het voor veel mensen niet te doen is (of het er niet voor over hebben) om alleen van groente/vis/kip/eieren/noten te leven. Hoe gezond het ook voor je is.