Cheeta, jachtluipaard, luipaard is dat hetzelfde dier?

Er zijn veel verschillende soorten katachtige, maar hoe zit het nu precies. Is een jachtluipaard gewoon een andere benaming voor luipaard? Wat is dan een cheeta of een panter? We gaan op onderzoek.

Lange tijd heb ik gedacht dat luipaard gewoon een afkorting was van jachtluipaard, maar niets is minder waar. Het zijn twee heel verschillende dieren, een jachtluipaard is smal en atletisch gebouwd, terwijl het luipaard robuuster is. Waar het jachtluipaard het vooral van zijn snelheid moet hebben, is de luipaard veel sterker. De vlekken op de vacht zijn ook duidelijk verschillend en het jachtluipaard heeft een bijzondere tekening op zijn kop.

Een panter blijkt een andere benaming te zijn voor de luipaard. Een zwarte panter wordt vaak poema genoemd, maar dat klopt dus niet. Poema en Jaguar blijken weer andere dieren te zijn. Een poema heeft geen vlekken en hoort meer thuis in het rijtje leeuwensoorten. Een jaguar lijkt wel erg veel op een luipaard, maar is veel groter en heeft ook een groter vlekkenpatroon.

Verschillende namen:

Jachtluipaard ofwel een Acinonyx jubatus wordt ook cheeta genoemd. In Zuid Afrika heet het een jagluiperd, in de lokale talen spreekt men van een ihlosi of ingulule. In Spanje heet het dier guepardo of chita, in het Duits is het een Gepard of Jagdleopard en in Portugal een lobo-tigre.

Luipaard ofwel een Panthera pardus wordt ook wel panter of leopard genoemd. In Zuid Afrika heet het een luiperd, in de lokale taal is het een ingwe. In Spanje heet het dier el leopardo, in het Duits is het een panther.

De opmerkelijkste verschillen:

De kop:

De cheeta heeft een kleine kop met vanuit de ogen tot aan de mondhoeken de kenmerkende traansporen. Een luipaard heeft een stevige brede kop en de vlekken lopen helemaal door, behalve op de neus.

De vacht:

Een jachtluipaard heeft een geelbruine vacht met daarop een simpel patroon van zwarte stippen. Op de kop worden de stippen veel kleiner en de borst en buik zijn bijna wit. De achterkant van de oren zijn zwart en wit. Over de nek en schouders hebben vooral jonge cheeta’s een maan van langer haar. Op de staart lopen de vlekken door, maar op de top gaat dat over in zwarte ringen, de punt van de staart is zwart. De staart van ieder jachtluipaard is uniek, de vorm en aantal ringen op de staart zijn voor ieder dier anders.

Een luipaard heeft meestal ook een geelbruine onder-kleur, maar het vlekkenpatroon is minder simpel. Op de kop, buik en onder-poten heeft een luipaard zwarte vlekken. Zijn verdere lijf is bezet met mooie rozetten, in het midden een bruine vlek, met daar omheen zwarte vlekken. De kin, keel en buik van het dier zijn vrijwel wit. Op de staart lopen de vlekken door, aan het einde gaat dit patroon over in ringen. De onder-kleur van een luipaard kan variëren aangepast aan leefomgeving en onder soort, van bijna geelwit tot aan helemaal zwart. Een luipaard heeft aan de achterkant zwarte oren met een opvallende witte tekening in het midden.

Een jaguar heeft een geelbruin tot roodbruine vacht, met daarop een groter rozetten patroon. In het midden een bruine vlek met daaromheen zwarte ovale vlekken, ook in het midden bevinden zich vaak nog een of twee zwarte stippen. Soms staan de rozetten op het midden van de rug, zo dicht bij elkaar dat het een doorlopende lijn lijkt te zijn. Ook bestaat er een zwarte jaguar soort, waarbij je de rozettekening alleen in de zon kunt waarnemen.

Meer bijzonderheden:

De jachtluipaard is de enige katachtige die zijn nagels niet in kan trekken, hij heeft dus heel herkenbare sporen. Hij is het snelste landdier met een topsnelheid van 110 km per uur voor een kleine afstand.

Nu dacht ik deze prachtige indrukwekkende dieren wel te kunnen herkennen, werd ik in verwarring gebracht door onderstaande afbeelding:

 

Dit blijken een cheeta en een koningscheeta te zijn, het verschil is slechts de verandering van een enkel erffactor dat voor deze afwijkende vacht zorgt.

Ik maakte voor het eerst kennis met deze mooie beesten tijdens mijn reis naar Zuid Afrika.

Meer lezen van Mereltje kijk op Mereltjes jouwpagina of volg Mereltje op Mereltjes Blog

© Mereltje, Juni 2013