Alle weetjes over de kleinste, grootste, giftigste en dodelijkste kwallen en over kwallen als huisdier.
In dit artikel lees je alles over kwallen, de grootste kwal, de kleinste kwal, de giftigste en meest dodelijke kwal en over een nieuwe trend, het houden van kwallen als huisdier.
Wat zijn kwallen?
Wanneer we het over kwallen hebben, dan hebben we het eigenlijk over een bepaalde levensfase van het dier, behorende tot de zogenaamde Medusozoa.
Kwallen hebben de vorm van een paraplu, met daaronder lange tentakels. Bij veel soorten zijn deze tentakels voorzien van netelcellen (Nematocyst) die gif kunnen uitscheiden.
We onderscheiden een aantal klassen binnen de kwallen
- Schijfkwallen (Scyphozoa)
- Kubuskwallen (Cubozoa
- Ribkwallen (Ctenophora)
Waar komen kwallen voor?
Kwallen worden gevonden in alle zeeën, soms aan de oppervlakte en soms in de diepte van de oceanen. Ze kunnen heel kleurrijk zijn maar ook transparant. Ze komen niet alleen in zoutwater voor maar ook in zeewater.
Wat eten kwallen?
Doorgaans eten kwallen kleine plantjes (fytoplankton), kleine kreeftachtigen (zooplankton), viseitjes en kleine visjes. Soms eten ze ook andere kwallen. Op hun beurt vormen de kwallen weer voedsel voor zeeschildpadden en grote vissen.
Levensstadia van kwallen
We onderscheiden drie levensstadia van kwallen:
Larvestadium
Over het algemeen zijn kwallen mannelijk of vrouwelijk (hermafrodietvorm komt sporadisch voor) en eitjes en sperma worden doorgaans gelijktijdig in het water losgelaten ofschoon ook hier weer uitzonderingen op zijn. De bevruchte eitjes ontwikkelen zicht tot larven (Planula) welke een plek opzoeken om zich aan te bevestigen.
Poliepstadium
De meeste kwallen maken een poliepstadium door, waarin ze in de vorm van een poliep vastzitten op een substraat. De poliepen maken aan de top bepaalde afsnoeringen die vervolgens uitgroeien tot het medusestadium. In deze fase planten ze zich dus ongeslachtelijk voort.
Medusestadium
Het medusestadoum is de vrijzwemmende levensfase, met andere woorden de kwal zoals wij die kennen. Deze vorm kan zich geslachtelijk voortplanten.
Kwallen als huisdier!
Voor het eerst gezien in Japan en later ook in de Verenigde Staten van Amerika is het kwallenaquarium. Het grootste probleem met traditionele aquaria was het filter. Kwallen werden daar in gezogen en gingen dood. Speciale jellyfish tanks of kwallenaquariums hebben daar een oplossing voor gevonden.
De aquaria moeten bij voorkeur rond zijn om te voorkomen dat de kwallen vast komen te zitten in hoeken.
Weetjes over kwallen
- Kwallen komen al meer dan 650.000.000 jaar op aarde voor, zo weten we uit fossiele vondsten en dus al op de aarde voordat er dinosauriërs waren.
- Kwallen bestaan voor meer dan 95 procent uit water.
- De meest dodelijke kwal ter wereld, de Chironex fleckeri, ook bekend als Australische zeewesp of zeewesp bevat genoeg gif om 60 mensen te doden en is verantwoordelijk voor meer sterfgevallen onder mensen, dan welk ander zeedier ook.
- Kwallen hebben geen hersenen, geen bloed en geen zenuwstelsel.
- Kwallen gebruiken een vorm van jet voortstuwing om te zwemmen. De pompen et water achteruit door het lichaam samen te trekken, waardoor ze zelf voorwaarts bewegen.
- De kwal Turritopsis nutricula is een bijzondere onsterfelijke kwal waarvan de medusevorm ka nterugkeren naar het poliepstadium nadat het geslachtelijk volwassen is geworden. Zo verjongt het beest zichzelf weer.
- In China, Japan en Korea worden kwallen gegeten. Alleen het gelatineachtige lichaam van de kwallen is daarvoor geschikt. Omdat dit voor 95 procent uit water bestaat, kan het elke smaak aannemen die je maar wilt. Het wordt vaak gegeten met een sojasaus. Er zitten zoveel kwallen in de zee dat we beter kwallen kunnen eten dan vissen.
- De Irukandji kwal (Carukua barnesi) is het giftigste dier op aarde. Het lichaam is heel klein en ondoorzichtig maar de tentakels kunnen tot 1 meter lang worden. Zij zijn tevens de kleinste kwallen ter wereld.
- De gele haarkwal (Cyanea capillata) is de grootste kwallensoort ter wereld met een doorsnee van het lichaam tot 2,5 meter en tentakels van meer dan 35 meter. Deze kwal komt alleen in koude zeeën voor.
- In het Engels heten kwallen jellyfish. Omdat kwallen geen vissen zijn is deze naam heel slecht gekozen.
- Kwallen hebben geen longen of kieuwen. Het gehele lichaam ademt.
- Kwallen doen het heel goed in water met een laag zuurstofgehalte, waar andere zeedieren niet in kunnen leven.
- De fluorescerende cellen van kwallen die proteïne bevatten, welke luminescentie veroorzaakt kunnen worden gebruikt om kanker bij de mens op te sporen.
- Kwallen kunnen voorkomen in de volgende kleuren: wit, roze, geel, groen, oranje, rood en blauw of een combinatie hiervan. Andere zijn transparant.