Katten laten wennen aan andere katten

Een kat is geen hond en geen groepsdier dat vanzelf een nieuw lid opneemt. Katten kunnen uitstekend samenleven, maar ze kiezen hun gezelschap zelf, en een introductie die te snel gaat, kan een verhouding jarenlang verpesten. De goede aanpak kost een paar weken, en die weken zijn de beste investering die je in een tweekattenhuishouden kunt doen.

Voorbereiden

Richt een aparte kamer in voor de nieuwe kat: bak, water, voer, krabpost, mand, een verstopplek en speelgoed. Dat is voor de eerste dagen zijn hele wereld, en het is voor de gevestigde kat de plek waar iets nieuws achter een deur zit.

Zorg dat er in het hele huis genoeg is van alles wat er te verdedigen valt: één bak per kat plus één extra, op verschillende plaatsen; meerdere voer- en waterplekken uit elkaar; en vooral hoogte. Katten lossen spanning op door uit elkaar te gaan, en in de hoogte is er ruimte die op de vloer niet bestaat. Planken, kasten, een krabmeubel bij het raam.

Bij een kitten naast een oudere kat: zorg dat de oudere zich kan onttrekken op een plek waar het jonge dier niet komt. Dat is belangrijker dan wat ook.

De stappen

Eerst gescheiden, zonder elkaar te zien. Laat de katten door de deur aan elkaar ruiken en aan elkaar wennen zonder dat er iets kan gebeuren. Enkele dagen, en langer als er aan de deur nog geblazen wordt.

Dan geuren wisselen. Wrijf met een doekje langs de wangen van de ene kat en leg dat bij de andere, en omgekeerd. Verwissel later hun dekentjes, en laat ze elkaars kamer verkennen terwijl de ander er niet is. Zo wordt de vreemde geur onderdeel van het huis.

Dan eten bij de deur. Zet de voerbakjes aan beide zijden van de dichte deur, eerst een eind ervandaan en per dag iets dichterbij. De andere kat wordt daarmee gekoppeld aan iets aangenaams, en dat is de kern van het hele proces.

Dan zien zonder bereiken. Zet de deur op een kier met een klemmetje, of gebruik een traphekje of een hor. Kort, en altijd eindigen voordat het misgaat. Herhalen tot de katten elkaar kunnen zien zonder te blazen.

Dan samen in één ruimte, kort, met jou erbij en met een spel of wat lekkers zodat ze iets te doen hebben. Laat ze niet naar elkaar staren; leid ze af met een hengel. Verleng de sessies per keer.

Pas als dat in alle rust gaat: samen zonder toezicht, eerst een korte periode en dan langer. Tot die tijd blijft de nieuwe kat bij afwezigheid en 's nachts in zijn eigen kamer.

Wat je ziet en hoe je het leest

Gunstig: elkaar ruiken bij de neus, negeren, naast elkaar in dezelfde ruimte liggen, en later elkaar likken. Negeren is een goed teken en geen mislukking.

Spanning: staren, een langzaam zwaaiende staart, platte oren, blazen, grommen, en de rug hoog met opgezette vacht. Grijp dan in door af te leiden, niet door te pakken, en ga een stap terug in het schema.

Ernstig: gillen, vastklampen, plukken haar, wonden, en een kat die niet meer uit een hoek komt of buiten de bak plast. Dan is het te snel gegaan; volledig scheiden en veel langzamer opnieuw beginnen.

Wat je nooit doet

De katten in één kamer bij elkaar zetten en het laten uitvechten. Daar is geen enkele onderbouwing voor, en de schade is blijvend: katten vergeten een gevecht niet, en de verliezer blijft bang.

Katten met water besproeien of straffen bij blazen. Blazen is communicatie en het voorkomt een gevecht; wie het afleert, haalt de waarschuwing weg.

Een kat vasthouden en naar de andere toe brengen. Nooit optillen in een spannende situatie; je krijgt de krabben en de kat koppelt de angst aan jou.

En de tijd overslaan omdat het na twee dagen goed lijkt te gaan. Bijna alle mislukte introducties zijn te snel gegane introducties.

Als het niet lukt

Sommige combinaties werken niet, en dan is een huis met twee gescheiden leefgebieden een werkbare uitkomst — met eigen bakken, eigen voer en een hek. Voor het overige: laat bij aanhoudende problemen een dierenarts nakijken of er pijn of ziekte meespeelt, want een kat met pijn is minder verdraagzaam, en vraag om verwijzing naar een gedragstherapeut voor katten. Dat is een bestaand vakgebied, en bij een vastgelopen verhouding levert één huisbezoek daarvan meer op dan maanden zelf proberen.