Een sultan met een kort lontje

Door Jan Cornelis gepubliceerd op Thursday 02 June 06:51

     Recep Tayyip Erdogan richtte in 2002 de AKP op, die dat jaar meteen met meer dan eenderde van de stemmen in Turkije de verkiezingen won. Dat was ook nodig want de gevestigde politieke partijen hadden door wanbeleid er een chaos van gemaakt, met als resultaat een economische crisis en corruptie. Het werden direct succesjaren met een opbloeiende economie en de AKP profileerde zich met succes als een soort democratische partij waarbij de neiging tot islamisering beperkt bleef. Buitenlandse investeerders kregen weer vertrouwen in Turkije, Erdogan stuurde aan op het EU-lidmaatschap, wat er ook toe leidde dat politieke en economische hervormingen werden doorgevoerd.

                           

     Maar zijn liefde voor Europa is nooit erg diep geweest en ik denk dat hij eerder Europa nodig had om de machtspositie van het Turkse leger in het Turkse systeem te ondermijnen, want dat blijkt uit het feit dat Brussel dit ook eiste. Gedurende enkele jaren zou het Turkse leger nog de macht hebben een staatsgreep uit te voeren maar in 2007 had Erdogan dit pleit gewonnen.

                 

     Erdogan promoveerde partijgenoot Abdullah Gül tot president, en op die manier kon het leger en ook de kemalisten, een politieke ideologie, vernoemd naar Mustafa Kemal Atatürk, de eerste president van Turkije, hun macht niet meer laten gelden. De militaire leiders die in het verleden staatsgrepen hadden gepleegd liet hij oppakken en veroordelen in rechtszaken die naar alle waarschijnlijkheid het karakter van een showproces hadden. Abdullah Gül had tot dan toe steeds bijgedragen aan de verkiezingswinst, maar vroeg volgens Erdogan nu te veel invloedrijke banen. Abdullah Gül werd toen vervangen door Erdogan zelf.

      

          Die behandeling onderging vanaf 2013 ook de Gülen-beweging. Fethullah Gülen is een Turkse islamitische prediker die door TIME Magazine in 2013 gekozen werd als een van de meest invloedrijke mensen ter wereld vanwege het verspreiden van een boodschap van tolerantie. Sinds dat premier Erdogan aangegeven heeft in Turkije een heksenjacht te openen tegen de Gülen beweging, verblijft Fethullah Gülen in zelfopgelegd ballingschap in Pennsylvania, Verenigde Staten.

     

     Ahmet Davutoğlu, Turks politicoloog en diplomaat, volgde, na daags tevoren tot voorzitter van de AKP te zijn gekozen, op 28 augustus 2014 Erdogan op als premier, nadat deze president was geworden. Zij, die zich over Erdogan vrolijk maakte, zich kritisch uitliet of anderszins, beschouwde Erdogan als 'terrorist' of 'staatsgevaarlijk'. Er zijn inmiddels minstens tweeduizend aanklachten ingediend tegen hen die hem als staatshoofd zouden hebben beledigd.

    

     Ahmet Davutoğlu ontwierp een buitenlandbeleid waarbij Turkije een vriendschappelijke relatie met alle buren zou hebben. Dit is een volledige mislukking geworden. De Syrische president Bashar al-Assad, de Russische president Vladimir Poetin en de Koerden waarmee Erdogan tien jaar goede zaken deed zijn vijanden van hem geworden.

        

     Europese leiders als Angela Merkel en Mark Rutte ontzien Erdogan zoveel als mogelijk, maar willen niet als zijn schoothondjes worden gezien. Dat is erg lastig wanneer Erdogan zijn lange arm, met de hulp van de grote Turkse diaspora, steeds meer in Europa uitstrekt. Daarmee versterkt hij niet alleen zijn binnenlandse positie, hij exporteert ook de verdeeldheid die hij zaait in eigen land.

     

     Het Turkse parlement heeft zondag 29 mei 2016 ingestemd met de benoeming van de nieuwe premier Binali Yildirim. Ik hoop dat de Europese leiders hun rug recht houden want dit Turkije hoort echt niet bij Europa.

Reacties (0) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.