Tijd van toen: IRA aanslag in Roermond

Door Meelme70 gepubliceerd op Wednesday 23 September 14:43

Op 27 mei 1990 rond 23:30 pleegde IRA terroristen een aanslag op de markt van Roermond. Drie gemaskerde mannen opende het vuur en schoten, na later bleek, 2 Australische toeristen dood.  De IRA eiste de aanslag op en moest meteen zijn excuses aanbieden voor de dodelijke vergissing. De IRA had het gemunt op Britse militairen die vlak over de grens in Duitsland waren gelegerd. De Australische toeristen hadden rondgereden in een auto met Engels kenteken, wat het begin was van de dodelijke vergissing. 

Stephen Melrose en Nick Spanopoulos waren samen met hun vriendinnen wat gaan eten in het centrum van Roermond en wilde nog wat foto's nemen van het monumentale stadhuis en de Sint Cristoffel-kathedraal. 

8924ad43260be1de668f3fcc01a8d032_medium.

Niet op zichzelf staande aanslag

Twee jaar eerder was Roermond ook al opgeschrokken door een Ira-aanslag. In de nacht van 1 op 2 mei 1988 werd in het centrum van de stad een auto met drie Britse militairen beschoten met een automatisch geweer. Eén militair (21) overleed ter plekke, twee anderen raakten gewond. 

Een uur na die schietpartij in Roermond ontplofte zestig kilometer noordelijker, op het Raadhuisplein in Nieuw-Bergen, een bom onder een auto met drie Britse militairen. Twee inzittenden ( 21 en 22 jaar oud) waren op slag dood. De derde liep ernstig letsel op. Ook deze aanslag werd opgeist door de IRA. De daders van beide aanslagen zijn nooit opgespoord.

IRA in de grensstreek

Eind jaren '80 en begin jaren '90 was de  Active Service Unit, een terroristencel van de IRA actief in het Duits-Nederlandse grensgebied. Er waren meerdere incidenten geweest, bomaanslagen op kazernes, schietpartijen – bij één ervan was zelfs een baby doodgeschoten. Langs de Duits-Nederlandse grens waren een aanzienlijk aantal Britse militairen gelegerd, onder meer op de RAF-basis Laarbruch (Airport Weeze) hemelsbreed krap vijf kilometer gelegen van Nieuw-Bergen. De Britse legerbasis in Elmpt-Brüggen huisvestte zo'n 6000 militairen en lag op maar 10 kilometer van Roermond. Britse militairen zochten vaak hun vertier in de Nederlandse grensplaatsen.

De IRA had gemerkt dat aanslagen op het vasteland veel meer impact en daarmee veel meer aandacht voor de zaak kregen. Kleine cellen opereerde vanuit safe houses in o.a. Den Haag en Hannover. 

 

Daders wel gepakt maar niet berecht

Voormalig officier van justitie Jo Laumen had op voorhand al weinig vertrouwen in een goede afloop van het onderzoek; "Het was een zaak waarvan je direct al dacht, dit is er weer zo één waarbij we geen daders te pakken krijgen. Dit wordt zo’n onderzoek, waarbij we eindigen met lege handen". Maar toch lijkt het anders te lopen. 

Laumen loofde een beloning uit van een ton voor de gouden tip, tot dan de hoogste ooit. Maar de gouden tip kwam niet. Maar drie weken na de aanslag in Roermond worden plots, in een bosperceel in het Belgische Meerle net over de Nederlandse grens onder Breda, vier Ieren door Rijkswachters aangehouden. Ze waren in het bos aan het oefenen geweest met vuurwapens. Met één van die wapens, een Kalashnikov, waren Stephen Melrose en Nick Spanos vermoord.

De Ieren (Gerard Harte, Donna Maguire, Sean Hick en Michael Huges) worden door België uitgeleverd aan Nederland. Hoewel van het wapen vast staat dat het gebruikt is bij de aanslag, lukt het het OM niet om aan te tonen dat de 4 Ieren ook daadwerkelijk op de bewuste avond op de Markt van Roermond waren en daar de fatale schoten zouden hebben gelost.

4e03654d9ffc194d2a1ffc804c4fef2c_medium.Donna Maguire was één van de vier verdachten van de aanslag in Roermond 1990

 

 

 

 

 

 

 

De rechtbank veroordeelde nog wel één van de verdachten tot achttien jaar op grond van getuigenverklaringen, maar sprak de anderen vrij. In hoger beroep werd ook de ene veroordeelde alsnog vrijgesproken. Het bewijs was te dun, te indirect. De IRA leden gingen vrijuit.

Jo Laumen ziet dit als een grote mislukking en troost zich met de gedachte; ‘De aanslag in 1990 is ongeveer de laatste geweest op het Europese vasteland, omdat het zo gruwelijk misgegaan was. Tegelijkertijd waren in het geheim toen al de onderhandelingen bezig die uiteindelijk tot de Goede Vrijdag-akkoorden zouden leiden.’

 

Veiligheidsdiensten op de hoogte

De Britse geheime dienst wist in 1990 dat een groepje Ira-strijders in België, Duitsland en Nederland terreurdaden pleegde. De inlichtingendienst moet ook vooraf op de hoogte zijn geweest van de aanslag op 27 mei 1990 in Roermond, waarbij twee Australische toeristen werden vermoord.

Aldus de beweringen van Kevin Fulton, voormalig Brits spion die infiltreerde in de IRA. Tijdens de periode bij de IRA heeft Fulton nauw samengewerkt met één van de daders Gerard Harte. Fulton beweert ook nog dat het zelfs mogelijk is dat er een Britse infiltrant in de groep zat die de aanslag in Roermond pleegde. In die tijd was het Britse leger bijna volledig doorgedrongen in de Europese tak van de IRA. Dit feit maakt het niet onaannemelijk dat misschien toch niet de juiste mensen zijn opgepakt. Dat de rechtzaak is gemanipuleerd door verdachten te presenteren die niet aan de plaats delict konden worden gekoppeld. 

misdaad terrorisme IRA Nederland

 

Bronnen:

Andere Tijden - Opzoek naar terroristen in Limburg

Trouw - Australische-tv-Geheime-dienst-wist-van-Ira-aanslag-Roermond

http://www.historien.nl/ira-aanslag-in-roermond-was-blunder/

http://www.1limburg.nl/ira-verdachte-roermond-opgepakt-spanje

 

Reacties (9) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Typisch zo'n 'oh ja' onderwerp. Goed beschreven. Hadden we toen durven hopen dat dit conflict anno 2015 tot het verleden zou behoren?

Bijna alle Europese terroristische organisaties uit die tijd zijn van het toneel verdwenen: ETA, Rote Armee Fraction, Rode Brigades en het Nederlandse RaRa.
dank je. En ja wat toen zo actueel en dreigend was, is nu verleden tijd. Helaas zijn er andere dreigingen voor in de plaats gekomen. Hopelijk denken we daar ook snel aan terug als 'oh-ja'
Dreigingen komen en gaan, dat toont het verleden aan. Wel een mooie conclusie (als ik zo vrij mag zijn) voor op een druilige donderdagmorgen.
Toen werd al duidelijk dat ons civiele rechtssysteem niet opgewassen is tegen (internationaal) terrorisme. Dat is het nog steeds niet.
waarschijnlijk is geen enkel systeem dat als er hogere machten in het spel zijn. Het vermoeden dat er wel eens een Britse spion in de groep zat, maakt het niet onwaarschijnlijk dat er van hoger hand aan allerlei touwtjes is getrokken, of dat er dingen in scene zijn gezet. De IRA was destijds toch geen kleuterklasje en om dan met een geweer rond te lopen dat gebruikt is bij een aanslag, is op z'n minst gezegd knullig. Te knullig?
Wat je nodig hebt is een rechtsgang waarbij niet alle informatie in het openbaar wordt gebracht. Dan kan ook onderzocht worden wat waar is en wat fake. Net zoiets als de commissie staatsveiligheid van de Tweede Kamer, met een strenge geheimhoudingsplicht. Die zou ook voor eventuele advocaten moeten gelden (nog beter: staatsadvocaten, zoals vroeger in de militaire rechtsspraak).
Openbaarheid in de rechtsgang is een groot goed, maar in dit soort gevallen werkt dat averechts.
In dit soort gevallen werkt openbaarheid inderdaad niet. De afwegingen blijven erg lastig. De vraag is of de oplossing misschien niet erger is dan de kwaal. Want stel dat er een Britse undercover agent heeft meegedaan. Mag het publiek dan niet weten dat Britse militairen meewerken aan aanslagen ? In extremis misschien wel op eigen staatsburgers (want wie heeft de aanslag in Nieuw Bergen uitgevoerd?) En ook onder geheimhouding willen de diverse staatsveiligheid instanties geen gezichtsverlies leiden.

Waar ligt de lijn ? en voor wie wordt die verschoven. Alleen één zekerheid, misdaad en terreur kent geen winnaars.
Tijden van toen heb je hier even "mooi" neergezet, ik heb dit toen niet echt meegekregen
dank je Yneke. En sowieso is het beter om alleen leuke dingen te onthouden dan stompzinnig geweld dat ook nog eens onschuldige levens verwoest.