De tijd van regenten en vorsten

Door Paultje gepubliceerd op Friday 22 May 10:20

Inhoudsopgave

  1. Inleiding
  2. Het streven van vorsten naar absolute macht
  3. Wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie
  4. De wetenschappelijke revolutie

 

1. Inleiding

Dit tijdvak duurde van 1600 tot 1700 na Chr. Enkele kenmerkende aspecten van dit tijdvak zijn het streven van vorsten naar absolute macht, de aanvang van een wereldeconomie en het ontstaan van handelskapitalisme, en de wetenschappelijke revolutie. In deze tijd leefde ook de zeer bekende natuurkundige Isaac Newton.

 

2. Het streven van vorsten naar absolute macht

Gebeurtenissen

  • 14e eeuw: in de loop van deze eeuw veranderde de lappendeken van feodale domeinen in grotere bestuurlijke eenheden, zoals Frankrijk, Engeland en Pruisen, met een gekroonde edelman aan het hoofd, die beschikte over belangstromen vanuit de steden.
  • 15e - 17e eeuw: de koningen bouwden in veel staten hun macht steeds verder uit.
  • 1215: De Engelse koning werd gedwongen de Magna Charta te ondertekenen.
  • 17e eeuw: Burgeroorlog in Engeland tussen aanhangers van de koning en van het parlement. Het parlement won.

 

Ontwikkelingen


Frankrijk had een grote invloed op de rest van Europa. De steden hadden andere belangen dan de edelen op het domein, en om zich te bevrijden van de macht van de edelen sloten zij een overeenkomst met de vorst. Zo kon de vorst een leger uitrusten. Nu kon hij de edelen aan zijn macht onderwerpen, die hij nieuwe functies gaf. De macht van de koning werd steeds groter. Door het belastingmonopolie en het geweldsmonopolie wisten de vorsten hun macht vooral op te bouwen. Het begon allemaal steeds meer op een moderne staat te lijken. In twee Europese landen lukte het de vorsten echter niet hun absolute gezag aan de bevolking op te leggen: ons land en Engeland. Daar moesten de vorsten hun macht met anderen delen. In Engeland kwam er een parlement en de Magna Charta werd ondertekend. Er ontstond in de 17e eeuw echter wel een burgeroorlog tussen aanhangers van het parlement en van de koning, maar het parlement won en de Bill of Rights ontstond.

Personen

  • Lodewijk XIV, XV, XVI: Franse koningen met absolute macht in Frankrijk wanneer de ontwikkeling van de moderne staat het overzichteerlijkst waar te nemen was (1660 – 1789)

 

Verbanden


De vorsten streefden naar absolute macht, ze wouden graag alle macht in handen hebben. Dat is eigenlijk altijd al zo geweest. In de Middeleeuwen wouden de vorsten dit ook al, alleen dat lukte niet zo heel goed omdat er geen geld in de omloop was. Daarom leenden ze grond uit, maar de vorsten kregen hierdoor alsnog grote macht in handen. Alleen in de Oudheid waren er wel andere regeringsvormen, zoals de democratie of de oligarchie.

 

3. Wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie

Gebeurtenissen

  • 17e eeuw: de handel tussen de werelddelen was nog niet groot, er voeren nog maar weinig schepen.
  • 18e eeuw: steeds meer mensen in Europa konden producten uit andere werelddelen kopen.
  • 1400: rond deze tijd ontstond het handelskapitalisme

 

Ontwikkelingen


Door de nieuwe zeewegen die waren ontdekt leerde men nieuwe producten kennen die uit andere gebieden kwamen. Er ontstond handel tussen de verschillende werelddelen om aan die producten te komen. In het begin was de handel nog niet groot, maar naar verloop van tijd konden steeds meer mensen de producten kopen, omdat de welvaart steeg, en de handel werd dus ook groter. Er waren dus veel voordelen voor de Europeanen, maar voor de niet-Europese volken viel het tegen. Ze werden gedwongen producten te verbouwen, en de Indianen kwamen er het slechts van af. Door de handel ontstond er een nieuwe economie, het kapitalisme, waarmee grote winsten werden gemaakt.

 

Personen


Er zijn geen belangrijke personen die hebben bijgedragen aan de ontwikkeling van de wereldwijde handelscontacten, handelskapitalisme en het begin van een wereldeconomie.

 

Verbanden


Het was nog niet eerder voorgekomen dat er handel werd gedreven met andere werelddelen om zo aan andere producten te komen. Alleen in de Oudheid was er een kleine handel met de islamitische wereld. Maar in de Middeleeuwen en in de Prehistorie vond er geen handel plaats, laat staan met andere werelddelen.

 

4. De wetenschappelijke revolutie

Gebeurtenissen

  • 1534: Andreas Vesalius die in zijn werk ‘over de bouw van het menselijk lichaam’ de nieuwe manier van onderzoeken beschreef, hoe hij deze had toegepast.
  • 16e eeuw: onderzoekers ondervonden nog veel tegenstand van de Kerk. Pas aan het eind van deze eeuw werd het klimaat voor de onderzoekers gunstiger.
  • 1563: Bruno sloot zich bij de orde van de Dominicanen aan.
  • 1572: Bruno werd tot priester gewijd. Vier jaar later vluchtte hij uit het klooster wegens verwachting van aanklacht van ketterij en schreef boeken en werd aanhanger van Copernicus.
  • 1592: Bruno werd gearresteerd door de inquisitie, nadat hij naar Venetië was gelokt.
  • 1600: Bruno werd terechtgesteld, omdat hij zijn filosofische opvattingen niet wilde herroepen
  • 1680: Van Leeuwenhoek werd lid van de Royal Society, een beroemde vereniging van geleerden in Engeland.

 

Ontwikkelingen


Tijdens de Renaissance werden veel meer niet-godsdienstige onderwerpen onderzocht, vaak door mensen die geen geestelijke waren. Er kwam een nieuwe manier van onderzoeken: observeren, experimenteren en redeneren, en zo veranderde er nog meer. De Renaissanceonderzoekers wilden elk onderzoek van de natuur baseren op waarneming, ervaring en experiment. De onderzoeken hadden grote invloed op de manier van. Maar er was een grote tegenstand van de Kerk. Zij verloor niet alleen haar greep op de wetenschap, ook belangrijke kerkelijke opvattingen werden door de resultaten van sommige onderzoeken ondermijnd. Veel onderzoekers werden beschuldigd van ketterij en veroordeeld. Later bleek pas dat deze uitvindingen een voorsprong op de rest van de wereld opleverde voor de Europeanen.

 

Personen

 

  • Andreas Vesalius: Vlaamse arts die de basis voor de moderne westerse geneeskunde legde (1514 – 1564)
  • Giordano Bruno: een van de twee bekendste slachtoffers van de kerkelijke tegenstand. Italiaanse geleerde (1548 – 1600)
  • Galileo Galilei: Italiaan bewees met behulp van telescopen dat Copernicus gelijk had. Werd door de Kerk van ketterij beschuldigd en gevangen genomen en veroordeeld (1564 – 1642)
  • Isaac Newton: stelde de leer van de zwaartekracht op. Werd door de Engelse koningin in de adelstand verheven en kreeg een standbeeld. De ruimtevaart is mogelijk gemaakt o.a. door hem (1642 – 1727)
  • Van Leeuwenhoek: Nederlander die goede microscopen ontwierp, waarmee hij micro-organismen ontdekte. Dit was belangrijk voor de gezondheid van de mens (1632 – 1723)

 

Verbanden


In deze tijd werd er onderzocht op een revolutionaire manier en het hing minder van de godsdienst af. Dat was in de Middeleeuwen niet zo geweest. In de tijd wanneer de Grieken en Romeinen leefden waren er al wel sommige mensen die dingen met het verstand onderzochten, maar in de Renaissance gaf het echt doorslag.

 

Vond je dit een goed artikel? Neem dan eens een kijkje bij de andere tijdvakken:

Reacties (0) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.