Het wonder rond middernacht

Door Weltevree gepubliceerd op Saturday 18 April 11:29

Doezelen op drugs

Ma lijkt al drie uur diep te slapen, maar als we haar iets vragen knijpt ze in onze hand en volgens Erik kan dat nog wel een tijdje duren. Met het geruststellende geroezemoes  van het lopende buffet in de hal op de achtergrond ronkt ze zacht voor zich heen. Op aanraden van de verpleger drukken we om de tien minuten een nat doekje tussen haar lippen waaraan ze heftig zuigt. Schattig, als een baby. Erik glimlacht omdat ik daar vertederd naar kijk. “Een automatische reflex, die houdt ieder mens zodra we dorst hebben” legt hij uit.

d31ca24138dd7f7174e6e7e29b146d50_medium.

Wisseling van de wacht

Om acht uur sluipt de directrice in kerstkleding de kamer binnen.
"Is het niet te rumoerig?” vraagt ze zacht en kijkt bezorgd. Broer en ik schudden beiden ons hoofd en kijken verbaasd naar de twee rijkelijk gevulde borden die ze op het ronde tafeltje van het zithoekje zet.
“U moet wel iets eten om op kracht te blijven. Ik kan me voorstellen dat u zelf geen zin heeft iets te pakken en ik heb verschillende dingen uit het koude buffet gekozen. Vlees maar ook vis. Gaat het goed met uw moeder?”
We knikken en bedanken haar voor de attente zorgen. Ze legt uit dat ze na de Kerstviering het weekend vrij is en spreekt de hoop uit dat ma rustig heen zal gaan, "en anders zie ik u maandagochtend weer."
Dan komt ook Erik binnen.
“Ik ga zo naar huis, ben morgenochtend om acht uur terug. Aarzel niet om op de bel te drukken die bij je moeders bed hangt. Als jullie iets nodig hebben, of er zijn vragen, komt de nachtzuster die mijn dienst overneemt.” Oef, erg jammer dat jij de hele nacht afwezig bent want ik voel me veilig gesteund door je rustige vakkundigheid, juist omdat ik niet weet wat ik aan Broer heb.
“Het is verstandig om elkaar af te wisselen. Om de vier of zes uur bijvoorbeeld, want anders zijn jullie straks tegelijk moe. Is jullie al bekend waar de logeerkamers zijn? Ik zal ze je even wijzen,” zegt hij tegen Broer, die zonder morren op staat en met Erik meeloopt. Ik vraag ma of alles goed met haar is. Ze knijpt in mijn hand en houdt ook even de adem in om dan te brommen. Ik heb er vrede mee dat je niets meer zeggen zult, ma, maar ik worstel met de angst dat je in de uiteindelijke doodsstrijd wellicht tegen zult stribbelen, dat jij je toch krampachtig verweren zult. Ik hoop niet dat ik dan alleen met je ben, want natuurlijk heb ik het beeld voor ogen hoe pa stierf. Volkomen klaar voor de dood, op jullie eigen bank in de woonkamer. Hoe hij klaagde over ijskoude voeten en jij stijf van angst over je man heen keek. Hoe hij lag te rillen en, net als ik, hopeloos wachtte tot mijn broer komen zou. Dat ik een deken pakte en zijn voeten wreef. Ik hoor weer het gerochel, zie zijn zoekende ogen toen hij niets meer zeggen kon en jij nog steeds niet dichterbij kwam. Zonder de sterke Erik ben ik bang voor het radeloze gemis van Broer, die weigerde te komen, mij toen met deze toch belangrijke gebeurtenis totaal alleen liet en ik mocht er niet eens kwaad om worden. Omdat dat heiligschennis leek met pa erbij, die daar achter ons dood op de bank lag. Nu is Broer er wel en doet alsof we altijd alles al samen deden. Hem volledig vertrouwen lukt me echt nog niet. 

Als zij terugkomen, Broer voorstelt de eerste waak over te nemen, zit ik in dubio. Erik ziet het kennelijk. “Ik denk dat er nog niets onverwachts zal gebeuren. Morgenochtend zal ik de volgende dosis morfine aansluiten en de dokter zal een recept uitschrijven om twee ampullen bij de apotheek te halen. Rust goed uit en sterkte voor straks.”

De eerste waak

De nieuwe verpleegster stelt zich voor en ziet dat ma niet meer op het natte lapje reageert, met open mond ademt. Even later brengt ze een flesje met slangetje waar we vocht mee in haar mond kunnen nevelen opdat haar keel niet al te veel uitdrogen zal. Zij doet voor hoe het werkt, ma reageert er amper op, maakt een lichte slikbeweging. Ook een reflex. De eerste keer dat ik het flesje gebruik verslikt ze zich echter en de hinderlijke hoestbui die volgt jaagt me de stuipen op het lijf omdat ze daarbij kermend naar haar buik grijpt. Ik wil je rust niet verstoren en zeker niet dat je stikt in plaats van langzaam weg te glijden.

Inmiddels is het hele huis in diepe rust, bijna overal is het licht uit en wij hebben de lampen in de kamer ook getemperd. Het enige dat we naast moeders ademhaling horen is het regelmatige zachte mechanische zoemen van de morfinepomp. Precies twee seconden. Af en toe komt de verpleegster kijken, iets verschikken aan het bed en ze voelt aan moeders voorhoofd. In de heldere koude nacht rook ik buiten om het uur een sigaret en vraag me af of mijn kind het naar de zin heeft. Of het feest een succes is.

Om kwart voor twaalf zit ik naast ma en streel haar hand, ervan genietend dat ze die aanraking nu niet meer weigert. Die hand, waarmee ze wonderen kon verrichten met de perslap en de strijkbout waardoor een kledingstuk altijd perfect paste. De korte vingers waarmee ze een naad strak en de zoom onzichtbaar naaide. Broer leest in de zithoek onder de lamp een tijdschrift als zachtjes de kamerdeur open gaat en mijn dochter fluisterend vraagt hoe het met oma is. Ik ben blij verrast, maar krijg de tijd niet om haar te prijzen, want totaal onverwacht komt mijn moeder overeind. Ze is te doof om mijn dochter te kunnen hebben gehoord en toch is het alsof we haar hebben gewekt?

Met een glimlach om de mond kijkt ze helder de schemerige kamer in terwijl Broer en ik verraste, zeer verbaasde blikken wisselen. Neemt ma ons bij de neus?
“Oh, kind ben je daar? Wat fijn,” zegt ze tegen M**** die onbekommerd naar het bed loopt en haar even knuffelt. 
“Ja oma. Ik ben er eindelijk want iemand heeft me gebracht.”
“Hoe was het Kerstfeest op school?” vraagt ma met vaste stem, maar wacht het antwoord niet af en wijst naar de zithoek. Daar ligt haar tas.
“Pak jij mijn portemonnee eens even, M****.” Daarna zakt ze met gesloten ogen terug in de kussens terwijl mijn dochter haar handtas open maakt.
“Neem er vijfentwintig gulden uit. Dat is voor je fiets. Die moet namelijk wel helemaal tiptop in orde zijn!” Mijn hart slaat over bij de gedachte dat dit voornemen kennelijk al die tijd in haar hoofd spookte als een laatste taak die ze zichzelf heeft gesteld. Mijn dochter houdt het knisperende bankbiljet in het schemerdonker omhoog.66a3758cbab67af41e886f197777356c_medium.

“Dank je wel oma, ” fluistert ze met een brok in de keel terwijl mijn tenen zich als vanzelf krommen in de hoop dat mijn broer zich beheersen zal, niet meteen kwaad de deur uit stampt omdat mijn kind alweer wordt voorgetrokken.
“En, oh ja, Broer, jij neemt natuurlijk voor jouw kinderen precies evenveel,” is ma dwingend met nog steeds gesloten ogen. Mijn ingehouden adem eindigt in een diepe zucht die precies synchroon loopt met de hare en ik zie dat tevredenheid haar gezicht beslist iets majestueus geeft. Ik snap niet hoe ze dit kunststuk voor elkaar heeft gekregen, na toch al uren in coma te zijn geweest, maar ik ben apentrots op haar. Vooral omdat ze meteen daarna alweer onbereikbaar tussen hemel en aarde zweeft. De laatste woorden lijken te zijn gesproken? Of zal ze over een paar uur opnieuw wakker worden als Broer met haar alleen is?
Ik sta op om mijn dochter in de keuken iets te drinken aan te bieden en haar de kans te geven bij te praten voordat we op zolder de logeerkamer op zullen zoeken.

Reacties (14) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Verbijsterend, op een mooie manier...
Bijzonder verhaal. Bijzonder hoe je het weer neer weet te zetten. Met de spreekwoordelijke ingehouden adem gelezen.
Dank je wel
ik kan ook nooit zo schrijven lieverd je moeder was me wel een portret of niet. Sterke persoonlijkheid lijkt me
Dit is uiteraard al vaker, op verschillende, soms heftigere manieren beschreven. Ik ben eenvoudig op zoek naar de beste versie, die de lezer het meest zuivere beeld kan geven van wat ik mee heb gemaakt.
Ik wou dat ik zo schrijven kon als jij :)
Ik probeer enkel de werkelijkheid zo te beschrijven als ze zich aan mij openbaarde. Vaak is de realiteit veel fantastischer dan mijn fantasie
dat was toch schrikken .. je moeder die er ineens weer was. Net alsof ze had nog niet al haar opdrachten vervuld en kwam terug!
Ja, ik geloof er heilig in dat ze zich dit van te voren had voorgenomen, anders kan dat toch zomaar niet gebeuren?
Oef, dat was even heel spookachtig. Alsof ze een marionet was die door de poppenspeler omhoog werd getrokken voor een laatste voorstelling.
Ik vond het wonderlijk. Ik denk dat ma is gaan slapen met het idee in haar hoofd dat ze dit nog regelen moest en er dan meteen bij zeggen moest dat de andere twee kleindochters dezelfde rechten hadden. Als laatste lesje voor Broer? Daar zie ik haar wel voor aan.
Die moeder van je was me er eentje zeg.
Dat was ze zeker. Sjonge wat een kracht.