Wij zijn oké

Door Weltevree gepubliceerd op Saturday 14 March 12:20

Egoïsme

Natuurlijk viel het Broer wel op dat ik veel van mijn vrije tijd in ma stak, haar met alles hielp wat mams nu even niet goed meer af ging. Dat was mijns inziens net zo egoïstisch als wat hij deed, één uur per week aan ma 'besteden' door op visite te zitten. 

a260834f1ed8a4ebc1aec6562778a347_medium.

Geweten

Ik wilde namelijk egoïstisch mijn geweten te vriend houden, doen wat in mijn macht lag om er met een goed gevoel op terug te kunnen kijken. Stak het hem dat ik dáár mijn best voor deed? Diverse verjaardagsgasten vroeg ik of zij door mijn hulpvraag op het idee waren gekomen dat Broer ons niet helpen zou, maar ze zetten grote ogen op. “Wat is dit voor een onzin?” Daarmee was voor mij dat ‘misverstand’ terug gedrukt in Broers magische toverdoos. Het zette me echter wel aan het denken. 
Is dit een goed voorbeeld waarom ik hints en tussen de regels lezen heb afgeschaft? Soms voel ik me dom, dat ik hem niet volgen kan. Zie ik alles te positief en hij te negatief? 

Ik was heilig van plan om lichte herinnering te sparen aan deze eenmalige tijd en kon er met mijn hoofd niet bij dat hij een ketting reeg van wrange naar haat smakende kralen. In de afgelopen twaalf jaar had ik al zoveel pijnlijke jeugdherinneringen vervangen door nieuwe, koddige en bijzondere plaatjes in mijn naslagwerk over ma. Kleinoodjes, humor, herinner dingen, moeders eigenaardigheidjes, haar inzet en onnavolgbare moed, waar ik nu al met liefde en vertedering op terug kon kijken. Indien dat mogelijk was wilde ik in dit laatste jaar daar enkel mooie ervaringen aan toevoegen en ik hoopte van harte dat die niet overschaduwd zouden worden door wat Broer kennelijk dwangmatig nog te verhapstukken had.

Projectielen

Gesloten mensen die ineens ontploffen vind ik onaangename gevaarlijke projectielen en wie stelt de maatstaf voor lijden? Wie bepaalt wiens jeugdtrauma's erger zijn? Het ergste of het wreedst? Het blijft toch de realiteit van het nu waarin we onze idealen waar moeten maken en ik had geen tijd om te verliezen aan verklaringen waarom Broer het totaal anders deed, wilde doen, moest doen. Van wie dat zo moest kon me ook niets schelen.
“Broer, ik kan me niet voorstellen dat ouders bewust kwaad doen,” begon ik toen ma even de kamer uit was. Zijn verwijtende ogen prikten door de ruimte, maar hij was al weken niet aanspreekbaar.
“Het woord bewust is in deze zin de sleutel,” ging ik moedig door, maar hij keek nu echt demonstratief naar buiten.
“Broer, als je de moeite neemt om vragen te stellen lost dat zoveel op. Dat heb ik de laatste jaren zelf ondervonden. Nu heb je er de tijd nog voor. Ik heb dat ook gedaan en daardoor krijg je veel meer inzicht in elkaar en zo kun je-”
“Ach, ga toch weg. Jij had helemaal niet uit Zwolle terug moeten komen. Jij bent toen alwéér tussen ma en mij gekomen. Zoals het altijd al zo is geweest,” snauwde hij.
“Sorry, dat ik geboren ben,” kon ik nog net uitbrengen voordat ik te aangeslagen in huilen uit zou barsten en ik slikte die kinderlijke emotie manmoedig weg. Daar zit dus, precies zoals ik altijd heb gevoeld, de kneep. Jouw ellende heb ik op mijn geweten? Met mijn aanwezigheid heb ik jou altijd al in de wielen gereden?  Niets hoop doet leven!
“Moeten wij eeuwig boeten voor ‘fouten’ die in jouw ogen zijn gemaakt?” vroeg ik weer met vaste stem en hij vond dit gesprek wel weer een typisch schoolvoorbeeld van onzinnige zwaarwichtigheid, snerpte hij. "Jij altijd met je kinderachtige gewichtigdoenerij!" Gekwetst gaf ik het op en ging koffie zetten terwijl ma van boven kwam en bij hem in de kamer ging zitten. Broer, de lijstjesmaker. Die alles wat niet bevalt optelt en daar als vanzelf de ander verantwoordelijk voor maakt. Zo blijft onder de lijn altijd wel de negatieve som staan: In de min. Jij en jij en jullie, ongewenst en te licht bevonden.

Jaloezie is verlammend

Waarom in dit laatste jaar nog hetzelfde riedeltje van jaloerse onvrede aframmelen alsof jij daar zelf niets toe bijdraagt? Zijn ouders uiteindelijk altijd overgeleverd aan de genade van hun kinderen? Komt er bij jou ooit nog een tijd dat inzicht nieuwe deuren opent? Zal dat gebeuren vóórdat ma het loodje legt? Is voor jou vergiffenis echt geen heling? 

Terwijl ik koffie inschonk herinnerde ik me tenenkrommende beelden waarbij broerlief zich in de kijker had gespeeld. Terwijl hij werkeloos was had hij zijn bruid achter het IJzeren Gordijn gevonden. Hoewel mijn ouders het niet zagen zitten dat hij zonder baan met iemand trouwde die hij maar drie dagen kende, waren wij allemaal naar de hoofdstad getogen om zijn bruiloft te vieren. Ik denk daar met heel veel plezier aan terug, het was een fantastische beleving. In de tijd dat hij in Nederland op haar wachtte tot ze het land mocht verlaten hielpen mijn ouders hem waar ze konden om hun flat aan te kleden. Ma naaide gordijnen, pa timmerde de plantenbak als kamerafscheiding en er werd linnengoed aangeschaft. Alles wat ze missen konden ging naar hun zoon zodat hij een goed eigen nest kon bouwen.
Bij de aankomst van het jonge koningspaar waren we uiteraard allemaal blij en opgewonden. Oom Wout en tante Cor waren voor de blijde hereniging ook uitgenodigd. Eindelijk konden we zijn vrouw, mijn nieuwe zus, en de nieuwe dochter in onze armen sluiten en na de koffie met gebak werd de grote koffer op tafel gezet. Zij hadden voor iedereen, ook voor vrienden en kennissen die niet aanwezig waren, een Hongaars aardigheidje meegebracht. Dat was heel bijzonder omdat zij uiteraard weinig te besteden hadden. Iedereen zat met het presentje te pronken toen bleek dat ma niets gekregen had. Waren ze vergeten iets voor haar te kopen? Het duurde minstens twintig minuten voordat dit feit aan het licht kwam. We zaten allemaal met een steen in de maag en een hart vol tranen, maar toen mijn moeder  verdrietig werd riep Broer in het wilde weg: “Maak je niet zo druk. Wat een aanstellerij. Wees blij, je krijgt er immers een dochter bij!” Ik vond het meteen al alarmerend, iets dat verdacht veel rook naar een onbewuste streek uit de Freudiaanse gocheldoos. Deze vergissing is nooit recht gezet al hoopten we dat er, na verloop van tijd, toch wel iets van een excuse voor werd aangeboden. We hadden immers van pa geleerd dat je fouten mag maken, zolang je er iets van leert. Zij kwamen de volgende keer echter niet op bezoek met een troostend mooi boeket, of een doosje kersenbonbons voor ma, die met pa en mij haar verdriet wel had gedeeld.

Tekenen aan de wand

Zo zijn er in die dertig jaar diverse voorbeelden geweest. Die rare schreeuwpartij toen ik tweeëntwintig was, waarna ik een half uur jankend in de auto van mijn ouders langs de snelweg heb gestaan. Mijn bezoek aan hen was uitgelopen op een totaal onverwachte scheldpartij. Toen begreep ik in het geheel niet waarom ik de schuld kreeg van alles dat mijn ouders hadden misdaan. Door de therapie na de scheiding werd het later duidelijk dat hij met onverwerkte zaken kampte. Dat boekje: Ik ben Oké, jij bent oké leende ik hem uit en vroeg of we er later eens met elkaar een boom over op konden zetten. Als broer en zus uit hetzelfde nest. Drie keer heb ik het aangehaald, maar de verklaring dat hij het daar te druk voor had was voldoende om te weten dat hij nog steeds ja zei en en nee deed. Dezelfde smerige insinuaties staken eens in de zoveel jaar de kop op, lang nadat we beiden al kinderen hadden en mij was het duidelijk dat hij zich met géén van ons verbonden voelde. Dat hij zich met zijn vrouw een hele nieuwe familie had aangeschaft, die hij wel op handen droeg en niemand van hen kon ooit iets verkeerd doen. Ik was echter nog steeds mijn broeders hoeder niet, moest ervoor zorgen dat ik niet weer de Arabische Gom ging spelen die iedereen bij elkaar hield, zoals vroeger. Logisch dat ik me wel met angst en beven afvroeg wat er nog meer aan oud zeer zou volgen terwijl we samen onze moeder naar de dood begeleidden.

Voorlopig begon ma weer aan te komen nadat ze de laatste kuur achter de rug had en het mes sneed bij ons aan meerdere zijden. Ze moest de vetwei in, ik kookte daar nog steeds iedere dag en zij wilde straks haar eigen kleren weer aan kunnen. Terwijl we het gezellig hadden met zijn drietjes (zij, haar kleindochter en ik) als we bij haar aten lukte het haar ook beter om goed te eten ook al smaakte het nog steeds niet. Vanwege de blaren in haar mond moest ieder gerecht met de staafmixer worden bewerkt, die ik er speciaal voor aanschafte. Straks, na haar dood, zou ik die mee naar huis nemen en dan altijd aan deze periode denken, wist ik toen al.

Wordt vervolgd:  Het motten carnaval

Reacties (44) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Alsof jij en je broer in twee compleet verschillende werelden leven
Klopt en nu stond alles onder hoogspanning. Ik had bij de dood van pa al gemerkt dat ik er buiten stond, zij namen alle beslissingen, of ik het ermee eens was, oneens? Het telde niet. maar nu kon het niet anders of ik nam mijn aandeel
Wat mij op valt in dit relaas en dat over je dochter is dat die twee toch wel op elkaar lijken in hun reacties en gedachten. Ik vind het heel triest dat je broer zo reageerde en nog steeds doet als ik het goed heb.
Klopt wel ongeveer want hij leek er op ma. Eigenlijk zaten pa, veel van mijn leerlingen en ik op dezelfde wereld waar je open over alles sprak en die andere wereld vond mij dus helemaal niet prettig
[[Deleted]]
Bij mij staat dit (wat jij hebt gekopieerd en geplakt) er nog gewoon onder.
Misschien is het alleen voor jou niet meer zichtbaar.
??? Raadselachtig: jij ziet het, ik niet! Ik heb uitgelogd en opnieuw ingelogd, maar dat gedeelte van de reacties blijft onzichtbaar!
Bedankt voor de melding en nog een fijn weekend.
Heb ik net een lange reacties onder jou en Marinus geplaatst lees ik dat je het niet kan lezen, Hier dan maar in de herhaling:

ik als Nederlandse heb nog nooit van die uitdrukking gehoord. Ook niet van een oude tante die mijn (ex)schoonzus er van verdacht dat ze met mijn broer trouwde om in Nederland te kunnen blijven. Onzin, want de bruid had een goede baan in Suriname en liet daar een liefhebbende kring nichtjes achter.
Nu ze gescheiden is wil ze het allerliefst terug maar doet het niet vanwege de kinderen.
Als ik aan gekochte bruiden denk - nu ik die uitdrukking ken - denk ik eerder aan die vrouwen die die zielige mannetjes uit Oost-Europa en Azië importeren omdat een Nederlandse vrouw te geëmancipeerd is.
Ha,ha,ha familierelaties daar kunnen we nog uren over praten en dan weer tot de conclusie komen: ik ben oké en jij ook! Maar vaak is het ik ben niet oké en jij dus ook niet of ik ben méér waard....en doe meer als jij en dus ben ik oké en jouw broer................Ja, ik heb het boek warempel nog in mijn boekenkast staan. Zeer goed herkenbaar en sterk artikel!
Ik heb het boek dus niet meer. wat ik nog steeds jammer vind
Je kunt het misschien nog tweedehands!? kopen bij Bol.com
Heb tijden geleden al gekeken, maar ik zal het nog eens proberen
http://www.boekwinkeltjes.nl/singleorder.php?id=120035778&font=red
Ik had toevallig deze week het boek in handen: Ik ben o.k Jij bent o.k van Thomas Harris. Dan kun je ook zeggen ik ben niet o,k. dus jij ook niet. Misschien voelt je broer zich niet o.k en projecteert dan het gevoel op jou. Familiaire relaties kunnen moeizaam verlopen.
Klopt als een zwerende vinger. Wat leuk dat jij dat oude boek kent.
Ja , ik heb nog meer van die boeken die toen hot waren. Als verwoed lezer kocht ik wel elk boek op dat gebied wat uitkwam.
Volgens mij heb je er best veel aan gehad
ja dat kun je wel zeggen, mijn geestelijke groei en heel veel inzichten.
als dit een film was, dan liep de zaal meerdere keren vol!
broer en schoonzus zouden in de film 'de slechteriken zijn' !!
Ja, maar dan hadden we allemaal in de film al gezien wat er in de loop van dat leven in dat jongetje allemaal gebeurde, denk ik en wie weet begreep de helft van de zaal het dan wel?
ja .. zo is het !
Alle reacties zijn verdwenen: heb je ze zelf uitgeschakeld of is er iets misgegaan?
Welke reacties zijn verdwenen? Ik heb niets uitgeschakeld of iets bijzonders gedaan.
Er waren 8 reacties; o.a. van Marinus en van mij.
Ik zie er nu nog maar 3: 1 van Chrisrik, 1 van mij en jouw reactie daarop.
Tenzij Marinus zijn eigen reactie heeft verwijderd? Kan natuurlijk ook nog.
Dan zou er staan {deleted}, geloof ik,
Ik zag pas dat er meer hadden gestaan toen ik jij dat vermelde en ik daarvan bericht kreeg dat je had gereageerd. Bij mij staan er als laatste: Marinus, Weltevree, Soberena, Marinus en de laatste is weer van jou
Ja ik denk ook dat er dan (deleted) zou hebben gestaan.
Raadselachtig.