Wortels van de wereld: Aardperen

Door Herborist gepubliceerd op Wednesday 29 October 22:09

Aardperen zijn van herkomst Noord-Amerikaans. Hun botanische naam is Helianthus tuberosus en ze zijn familie van de zonnebloem. Hun bloemen zijn miniversies van de grote zonnebloem. Ze zijn geel met een bruin hart en groeien aan lange, rechte stengels.
Aardperen groeiden in het wild langs de Amerikaanse oostkust van Georgia tot Nova Scotia. Het is wellicht de Engelse zeevaarder Sir Walter Raleigh die ze voor het eerst zag, in 1585, in de groentetuin van Amerikaanse indianen in wat nu de staat Virginia is. De bruine wortels, die sterk op gemberwortels lijken, noemden de indianen zonnewortels. De eerste Engelse pelgrims die in de Nieuwe Wereld arriveerden, gebruikten de knollen als  veevoeder. De Franse ontdekkingsreiziger Samuel de Champlain had culinaire interesse voor de aardpeer. Hij at aardperen in 1605 in Cape Cod, Massachusetts, en vond dat ze naar artisjokken smaakten. Hij introduceerde ze in Europa, waar ze eerst bekend waren onder de benaming Canadese of Franse aardappel. In de eerste eeuw van hun bestaan in onze contreien kregen ze diverse andere namen: topinambour in Frankrijk, Jerusalem artichoke in de Angelsaksische landen, articiock-appelen van Ter Neusen en later aardpeer bij ons. De Franse benaming ontstond in 1613. Op dat moment waren zes Braziliaanse indianen van de stam van de Topinamboux in Parijs. Ze waren meegebracht van een expeditie en werden er te kijk gezet. De Parijse straatventers die de toen exotische aardperen verkochten, verbonden de naam van de knollen aan die van de Braziliaanse stam, en zo werd de topinambour geboren.
Over hoe de Engelse benaming tot stand kwam, doet een aantal verhalen de ronde. Het waarschijnlijkst is dat Jerusalem een verbastering zou zijn van girasole articiocco , zonnebloemartisjok, de naam die de Italianen aan de knol gaven. Dat werd dan Jerusalem artichoke. Jerusalem zou ook de bijnaam zijn die de pelgrims aan de knollen gaven. Zij beschouwden ze als voedsel voor het ,,nieuwe Jeruzalem'' dat ze in de Nieuwe Wereld wilden vestigen.

Geschikt voor diabetici

Aardperen zijn caloriearm.Per 100 gram (311kJ/74 kcal) bevatten ze 16 gram koolhydraten, 2,5 gram eiwit, 0,4 gram vet, 10 milligram calcium, 3,7 milligram ijzer en 4 milligram vitamine C. Een van de belangrijke voordelen van aardperen is dat ze geen suiker opslaan. Ze bevatten inuline, een koolhydraat dat wordt omgezet in fructose en dat voor diabetici zonder de tussenkomst van insuline kan worden opgenomen. Inuline wordt zelfs niet verteerd tot zetmeel, maar wordt gefermenteerd in voor de dikke darm nuttige zuren die ook de gezonde bacteriën ( lactobacilli ) in de darmflora gunstig beïnvloeden. Een nadeel is dat deze fermentatie tot winderigheid kan leiden bij mensen die gevoelig zijn voor gasproducerend voedsel. Zij mogen aardperen in geen geval rauw eten en moeten ze koken voor ze de aardperen bakken. In het begin van de zeventiende eeuw schreef de Engelse botanicus John Goodyer al dat aardperen ,,walgelijke, stinkende winden veroorzaken die de buik pijnlijk deden opzetten en meer voor varkens dan voor mensen bestemd waren". Aardperen die een maand gekoeld werden bewaard (onder de grond of diepgevroren), veroorzaken echter minder winderigheid dan aardperen die in het begin van het seizoen werden aangekocht.

Soep van aardpeer (zuppa di topinambur)

500 gr aardperen (geschild gewicht)
50 gr boter
1 ui
200 gr doperwten 
1 liter (kippen)bouillon
1 eetlepel fijngehakte peterselie
peper en zout naar smaak
Broodkorstjes: 2 sneetjes brood, geroosterd, in blokjes
20 gr boter

BEREIDING:aat de boter in een grote pan smelten en bak de ui op een laag vuur glazig. Voeg de aardperen en de doperwten toe. Roer kort door, voeg de bouillon toe en breng aan de kook. Breng op smaak met peper en zout, en kook tot de aardperen en doperwten gaar zijn. Laat iets afkoelen en pureer het geheel. Giet de puree weer in de pan, voeg de peterselie toe  en verwarm de soep. Bak intussen de stukjes brood in de boter aan alle kanten goudbruin. Serveer de soep met de broodkorstjes.

Wetenschappelijke info

Reacties (1) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Mooi artikel!

Aardpeer is iets wat ik nog graag eens wil proberen dus sla dit even op in mijn favo voor het recept :)