Bende van Nijvel

Door Meelme70 gepubliceerd op Thursday 23 October 12:31

Duistere kant van Belgie

Recent werd een vermoedelijk lid van de Bende van Nijvel gearresteerd. Begin jaren '80 pleegde deze bende een aantal zeer bloedige overvallen. In totaal 28 doden en 20 gewonden, en een minimale buit van nog geen 150.000 euro.

Bijna 30 jaar later houdt deze bende Belgie nog steeds bezig. Ik kan me de overvallen en paniek in België nog steeds herinneren. Ook alle theorieen en blunders in het onderzoek heb ik gefacineerd gevolgd. En nu dus toch weer in ontwikkeling in het onderzoek.

Hoe het begon..

Op zaterdag 13 maart 1982 stalen twee mannen een jachtgeweer kaliber 10 van de Dinantse wapenhandelaar Joseph Cataï. De wapenhandelaar merkte pas later op dat het wapen was gestolen. Nog niemand had in de gaten dat de daders deel uitmaakten van wat later de bekendste criminele organisatie in de Belgische misdaadgeschiedenis zou worden.

Tussen maart 1982 en november 1985 zou de Bende van Nijvel, of de dolle schutters van Waals Brabant (door Franstaligen aangeduid als les tueries du Brabant Wallon), een bloedig spoor door België trekken. In totaal vielen er minstens 28 slachtoffers en waren er meer dan 40 gewonden. Ze vermoorden zonder enige emotie lastige getuigen en onschuldige voorbijgangers – of dat nu mannen, vrouwen of kinderen waren – en schoten zonder aarzeling op agenten. De gangsters twijfelden ook geen moment om op bijna militaire wijze politiewagens in de val te lokken.

Nu 30 jaar later is nog steeds niemand veroordeeld. Er zijn in de loop der tijd sterke vermoedens geuit dat mensen hoog in de top van het Belgische bedrijfsleven en de Belgische politiek op een of andere manier betrokken zijn geweest.

1982

Alles begon met de diefstal van het jachtgeweer op 13 maart. Het wapen zou pas 1987 in stukken gezaagd weer worden teruggevonden. Bijna 2 maanden later op 10 mei worden er twee auto's gestolen (een Austin Martin en een Volkswagen Santana).  

Het duurt tot 14 augustus totdat de eerste overval wordt uitgevoerd op een kruidenierszaak in Maubeuge, Frankrijk. Later dat jaar volgen nog 2 overvallen die er veel geweldadiger aan toegaan. Een wapenhandelaar in Waver wordt overvallen. Eén agent wordt gedood en er worden vijftiental wapens buit gemaakt. Op 23 December volgt een overval op een restaurant in Beersel. Er valt één dode en de buit is slechts wat borden, koffie en wijn.

1983

Het jaar begint met een overval op een Brusselse taxi, de taxichauffeur wordt dood teruggevonden in Bergen. Maar in 1983 zijn grote supermarkten als Delhaize en Colruyt slachtoffer van de overvallen. De bende maakt een paar miljoen belgische francs buit en hierbij vallen geregeld slachtoffers. De meest bloedige overval dit jaar is op 17 September. Een overval op de Colruyt van Nijvel waarbij drie doden vallen, waaronder één agent.

1985

In 1984 blijft het opvallend stil. Er zijn geen overvallen of diefstallen gekoppeld aan de bende van Nijvel. Maar in de herfst van 1985 slaat de bende keihard toe met 3 overvallen op Delhaize supermarkten in Eigenbrakel (3 doden), Overijse (5 doden) en Aalst (8 doden).

68f09f4124d8e907c6169ffc5289f659_medium.

Daders...

Onderzoekers denken dat de Bende uit een harde kern van drie personen bestond: een lange man (de 'reus') die de overvallen leidde, de moordenaar ('killer' in Bende-jargon) die de meeste moorden pleegde en een 'oudere man' die vooral als chauffeur fungeerde. Het wordt evenwel niet uitgesloten dat de Bende bij de laatste overval in Aalst uit zes personen bestond.

c9cc0a124740d86133c01065663b5e22_medium.

Er zijn getuigenissen die beweren dat de 'killer' om het leven is gekomen toen de Bende na de laatste overval in Aalst op de vlucht sloeg. Een politieagent uit Aalst die op de vluchtauto schoot zou hem toen geraakt hebben.

Getuigen hebben op de avond van de overval in Aalst twee mannen in het bos van La Houssière gezien. Een derde man zou op de grond hebben gelegen. Het staat vast dat leden van de Bende rond die tijd in dit gebied zijn geweest. In het nabijgelegen kanaal dumpten ze toen twee zakken met wapens, munitie en ander bewijsmateriaal. Het lichaam van de"killer" is echter nooit gevonden. Feit is dat de bende daarna niet meer van zich liet horen.

 

Motief...

Het is nog steeds onduidelijk wat het motief was van de bloedige aanslagen. Er doen een aantal theoriën de ronde:

Terrorisme

Aanhangers van deze theorie menem dat de bende uit terroristen bestond en dat de daders in de extreemrechtse hoek gezocht moeten worden (de militie Westland New Post werd in hoge mate verdacht). In de jaren tachtig gingen verhalen over het dubieuze Brusselse milieu waarin enkele rijkswachters nauwe banden zouden onderhouden hebben met extreemrechts. De overvallen werden ook met militaire precisie uitgevoerd. Gedacht wordt dat de bende wellicht uit (ex-) rijkswachters en extreemrechtse militanten bestond en met de acties het land wilde destabiliseren.  

Toch is er geen overtuigend materieel bewijs gevonden dat extreemrechts koppelde aan de Bende-misdrijven. Wel staat vast dat zowel extreemrechtse militanten als de Bende van Nijvel de bossen van Houssière goed kenden. Extreemrechts hield er schietoefeningen, de Bende stak er een vluchtwagen in brand en dumpte wapenzakken in het nabijgelegen kanaal. Tussen rommel die mogelijk door de Bende in het bos werd achtergelaten stak een papiertje waarop het handschrift van de extreemrechtse Jean Bultot zou te zien zijn.

Gladio

Volgens een onderzoek van de Belgische senaat pasten deze misdaden mogelijk binnen het Gladio-netwerk van de Amerikaanse inlichtingendiensten. Gladio moest de invloed van het communisme in West-Europa ontmoedigen. Leden van de Belgische Parlementaire Onderzoekscommissie belast met het onderzoek van de recente onthullingen over het bestaan in België van een clandestien internationaal inlichtingennetwerk, bekend als de commissie-Gladio in 1990, verdedigden dit verband.

Wapenhandel, Roze Balletten en afpersing

Ook illegale wapenhandel is als motief genoemd. De misdadigers zouden sommige slachtoffers doelbewust hebben gekozen. Een vroegere bankier Leon Finné, gedood aan het Delhaize-warenhuis in Overijse, zou bij illegale wapentransacties betrokken zijn geweest. Ook het koppel Jacques Fourez-Elise Dewit zou niet zomaar zijn vermoord. Van deze twee werd gezegd dat ze iets met de Roze Balletten te maken hadden, en goede banden hadden met een ander slachtoffer, restaurantuitbater Jacques Van Camp. Bewijzen hiervoor zijn echter nooit gevonden.

De Roze Baletten zouden sexfuiven zijn geweest waaraan volgens zeggen meerdere mensen uit de top van Belgie meededen. Sommige beweren dat hier ook minderjarigen gedwongen zijn om aan mee te doen. Is het mogelijk dat bepaalde personen werden vermoord omdat ze te veel wisten over deze Roze Balletten? Hebben bekende politici – zoals oud-premier Paul Vanden Boeynants – magistraten en zakenlui meegedaan aan deze sexfuiven? Wou het echtpaar Fourez-Dewit een videotape van een sexfeest aan Charlie De Pauw verkopen voor 150 miljoen frank? Is dat de reden waarom het koppel moest sterven? Heel veel vragen spelen  maar heel weinig antwoorden. Er is veel geschreven en verteld over de Roze Balletten en het dossier Pinon, een dossier dat Paul Latinus in zijn bezit zou hebben. En er zijn aanwijzingen om te denken dat de Bende van Nijvel een gevolg was van deze sex- en drugsfuiven. En toen Regina Louf in de nadagen van de zaak Dutroux over haar vertelde over haar verleden onder de schuilnaam X1, had ze het dan eigenlijk over deze Roze Balletten?

Waarom was de Delhaize zo vaak het toneel van de bloedige overvallen van de Bende van Nijvel?  Werden de warenhuisketen gechanteerd door de maffia of een anderen organisatie. ‘Betaal en wij stoppen met de aanslagen, betaal niet en we zullen alleen maar harder toeslaan.’ Het is een theorie die veel vragen zou kunnen beantwoorden maar, zoals iedere theorie, niet alle vragen. Heeft de warenhuisketen betaald en zijn daarom de overvallen gestopt?

503fce0a737f1bbbaeb4e6552e14ca16_medium.

Banditisme

Dat de Bende uit traditionele overvallers bestond die uit waren op geld, is door velen ongeloofwaardig genoemd vanwege de relatief geringe buit en het grote aantal doden. In de beginfase, toen het aantal doden nog niet zo groot was, werd dit spoor gevolgd door de speurders. Maar later werd het motief toch ook weer actueel. Buitenlandse profilers die het dossier hebben bestudeerd, zijn tot conclusies gekomen die banditisme toch weer tot een mogelijke optie maken. Zij stelden dat het toenemend gewelddadige gedrag van de Bende mogelijk een deel van de ‘kick’ vormde. Daarnaast zijn voor andere, politiek geïnspireerde motieven geen sluitende bewijzen gevonden.

 

Het Onderzoek...

Zeven onderzoeksrechters, twaalf archiefkasten gevuld met bijna drie miljoen pagina’s en een hele hoop aanwijzigingen later, staan de onderzoekers die zich nu de Cel Waals Brabant laten noemen, nog steeds nergens.

Meer dan 30 jaar na de allereerste overval van de Bende is er nog steeds niemand veroordeeld voor deze gruwelijke misdrijven. Komt dat door geklungel in het onderzoek, tunnelvisie of toch tegenwerking van hoger hand?

“De onderzoekers zullen de daders en de organisatoren van de misdaden nooit vinden, want ze zouden op hoger niveau hun tanden breken.”

Dit werd letterlijk verklaard door ex-rijkswachter Madani Bouhouche aan een lid van de gerechtelijke politie van Charleroi. Ook Bende-verdachte Michel Cocu zei het al, al kon hij de naam van een van zijn gezellen niet noemen omdat hij de machtigste man van België zou zijn. Nergens blijkt dat deze beweringen nooit grondig zijn onderzocht of heeft men toch zijn tanden gebroken?

De onderzoekers hebben nog tot 10 november 2015, dan zal het dossier onherroepelijk verjaren.

Slecht begin, Nijvel

In het begin werd het onderzoek door verschillende onderzoeksrechters behandeld en was het verspreid over verschillende departementen. Later werd het gecentraliseerd in Nijvel bij Procureur des Konings Jean Deprêtre.

Volgens hem was er maar één juiste verklaring, de daders waren roofdieren die overvallen pleegden voor het geld. Al die jaren dat het dossier in Nijvel werd behandeld, werden alle andere sporen en mogelijke motieven verwaarloosd of zelfs vernietigd. In Nijvel werd het dossier kapot gemaakt.

Toch een opening, Dendermonde

In Dendermonde heeft onderzoeksrechter Freddy Troch en zijn Delta-cel geprobeerd de oplossing te vinden voor de brutale moord en de mysterieuze diefstal van kogelvrije vesten in Temse en de bloedigste aanslag van de Bende van Nijvel in Aalst. Na de aanslag in Aalst hadden de speurders een verdachte en concrete aanwijzingen tegen deze verdachte.

Die verdachte was Philippe De Staerke en de ontknoping leek opeens heel dichtbij. Want de Delta-speurders hadden in het kanaal Brussel-Charleroieen immense hoeveelheid bewijsmateriaal gevonden dat daar door Bende was achtergelaten. Maar het mocht niet blijven duren. Nadat de onderhandelingen met Charleroi over betere samenwerking bijna ten einde waren en Troch ook vroeg naar andere, gevoelige Brusselse dossiers, werd het onderzoek weggehaald uit Dendermonde en werd Freddy Troch ontslagen als onderzoeksrechter.

Ook de rijkswacht is een eigen onderzoek gestart. Hoogst ongebruikelijk en was dit een teken van wantrouwen dat Justitie niet was te vertrouwen? Op 4 oktober 1983 door rijkswachtcommandant Beaurir zonder overleg met de justitiële autoriteiten een speciaal team opgericht, dat gebruik mag maken van onorthodoxe onderzoeksmethoden om de Bende te ontmaskeren. 

Cel Waals Brabant

Eind jaren ’80 werd het dossier verhuisd van Nijvel naar Charleroi, waar het tot op vandaag nog altijd is. Begin jaren ’90 werd het dossier uit Dendermonde samengevoegd in Jumet met de overige dossiers. Vandaag proberen de speurders van de zogenaamde Cel Waals Brabant nog steeds een oplossing te vinden voor het grootste bende uit de Belgische misdaadgeschiedenis.

Lange lijst met verdachten ... 

Eerst werden de zogenoemde ‘Borains’ – een groepje randfiguren uit de Borinage – ervan beschuldigd de Bende-misdrijven van 1982 en 1983 te hebben gepleegd. In 1988 werden ze door de rechtbank vrijgesproken. De aanklacht was gebaseerd op tegenstrijdige, onder dwang verkregen bekentenissen en slecht ballistisch onderzoek.

Voor de overvallen in 1985 werd slechts eenmaal iemand officieel verdacht: Philippe De Staerke, een beroepsmisdadiger die in 1987 tot twintig jaar werd veroordeeld voor een reeks andere feiten.

In mei 2001 werden de beschuldigingen tegen hem in verband met de Bende van Nijvel ingetrokken bij gebrek aan bewijs. De Staerke zou voor de overval in Aalst op verkenningstocht zijn geweest. De vroegere woonwagenbewoner uit de Brusselse zuidrand beantwoordde in veel opzichten aan het daderprofiel. Bijzonder detail is dat dit pas is opgesteld nadat de beschuldigingen tegen hem werden ingetrokken.

In de media werden ook de vroegere rijkswachters Madani Bouhouche en Robert Beijer veelvuldig als betrokkenen genoemd, evenals hun vroegere kennis Jean Bultot. Hoewel Bouhouche en Beijer een reeks spraakmakende misdrijven op hun kerfstok hebben – ze zijn daarvoor ook veroordeeld – zijn er geen concrete bewijzen die hen linken aan de Bende van Nijvel. De geruchten hierover blijven echter hardnekkig, mede omdat bij Bouhouche plannen werden aangetroffen om warenhuizen af te persen.

Bultot was in de jaren tachtig adjunct-directeur van de gevangenis in Sint-Gillis. Hij was, evenals Bouhouche, een fanatiek beoefenaar van de schietsport practical shooting. Ook kende hij De Staerke. Hij werd verdacht van heling, vluchtte naar Paraguay en later Zuid-Afrika, vanwaar hij de ene na de andere theorie over de Bende van Nijvel spuide aan wie het maar horen wilde.

Recente ontwikkelingen ...

In mei werd ook al een Belg opgepakt op verdenking van betrokkenheid bij de bende. Hij zou chauffeur zijn geweest bij overvallen door de bende, maar de man ontkende alle betrokkenheid. In juli kwam hij op vrije voeten.

En recent dus is opnieuw een verdachte aangehouden. Het gaat om Michel Libert, een vroeger kopstuk van de extreemrechtse groepering Westland New Post (WNP). Libert werd woensdagmorgen aangehouden, waarna hij de hele dag als verdachte werd verhoord. Hij is de vroegere nummer twee van WNP, dat actief was in de jaren tachtig. Hij werd in de zaak van de Bende van Nijvel al meerdere keren als getuige gehoord, maar niet eerder als verdachte. Al eerder dit jaar gaven een aantal ex-leden van WNF toe dat zij vermoedelijk verkenningen van de warenhuizen hebben uitgevoerd. De opdrachtgever zeggen ze niet te kennen.
 
Is dit een laatste stuiptrekking in het onderzoek of zijn er echte verdenkingen? Is de top die het onderzoek mogelijk heeft gefrusteerd en heeft tegengehouden, inmiddels overleden of uitgerangeerd? De onderzoekers hebben tot november 2015 de tijd. Dan wordt het dossier definitief gesloten.
 
Meer weten? Een geweldig verlsag vind je op http://bendevannijvel.com

Lees ook eens over de CCC, een linksextremistische groepering die 14 aanslagen in de jaren 1984 en 1985 pleegde. 

misdaad belgie jaren80 bendevannijvel justitie politie 

 

 

Reacties (11) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Interessant en heel mooi geschreven
dank je wel
Prachtig stuk neergezet.
dank je wel, erg fijn om zulke reacties te lezen
tegen Meelme70
1
Graag gedaan
Wat een prachtig artikel. Ik weet het nog goed hoor. Het waren spannende tijden, die eigenlijk alleen in een goede spannende film voorkwamen. Helaas is het echt gebeurt.
dank je wel. En ja het blijft je wel bij zoiets. Helaas was het geen film. Naast 28 doden waren er ook nog zeker 20 gewonden. Onbegrijpelijk waarom dit nu moest
Allereerst mijn complimenten voor dit lijvige stuk werk. Dit is wat men onder informatief schrijven verstaat. Heel goed.

Wat betreft de inhoud van het werk het volgende. Ik kan mij deze zaak nog goed herinneren. Al vanaf het begin van de onderzoeken lekte er al naar buiten uit dat de onderzoekers niet te enthousiast te werk mochten gaan. Ik ben geen Belg, maar ik heb deze geruchtmakende zaak wel goed gevolgd. Dat men nog steeds geen zicht heeft op de reden van de overvallen, de geringe buit van de overvallers, alsmede de tegenwerking van de Belgische lands regeerders in die jaren heeft bij mij altijd het vermoeden gewekt dat ergens in de top van de piramide de aanstichters zitten van dit kwaad. Nu zijn de heren waar het omgaat allang geleden overleden, maar nabestaanden leven nog wel. En die hebben eveneens veel invloed en er belang bij dat deze zaak gaat verjaren.

Zet de neus van de speurders maar eens goed op de kliek die om vandenBoeynants hing. Persoonlijk denk ik dat daar nog steeds het meeste te ontdekken is ook al zijn alle betrokkenen van toen al dood. Want het is curies dat nog steeds in het huidige Belgie men met betrekking tot die vandenBoeynants niet zo diep wil graven...
Dank voor je reactie en je compliment.

De naam van Vanden Boeynant duikt in verschillende theorieën op in de onderzoeken. Zo was VDB bevriend met baron Benoît de Bonvoisin, die ook wel de Zwarte Baron werd genoemd. Deze zwarte baron had connecties met extreem rechts en zou verschillende wapendeals hebben gefinancierd. VDB's naam komt ook naar boven bij de Roze Baletten, de sexfuiven waaraan veel hooggeplaatste lieden uit Belgie aan mee schenen te doen. En deze top was zeer zeker in staat om de onderzoeken te frustreren en in de doofpot te stoppen.
Ik kan me de commotie en ophef in die tijd nog goed herinneren. Heel vreemd dat er nooit een dader gepakt is. Dat versterkt het vermoeden dat er "meer" achter moet zitten.
wat toch wel fascinerend is dat we nog steeds het motief niet kennen? Waarom zoveel geweld voor relatief heel zeer geringe buit. Of ging het toch om gerichte liquidaties en zijn de andere slachtoffers gewoon "on the wrong place at de wrong time".

Was er een beweging bezig om onrust te zaaien in Belgie? en wie had daar belang bij? Naast de bende van Nijvel had je rond 1984 ook de CCC (Cellules Communistes Combattantes, of in het Nederlands Strijdende Communistische Cellen) die 14 aanslagen pleegde met gestolen wapens en dynamiet .

Echter CCC was een links extremistische groep die contacten had met de Duitse Rote Armee Fraction (RAF) en het Franse Action Directe. Van de bende van Nijvel wordt in verband gebruik met juist rechts extremistische partijen.

Was iemand beide tegen elkaar aan het uitspelen? Maar in de zaak CCC zijn wel verdachten veroordeeld. Waarom? Minder backup in de hoge kringen?

Zoveel vragen die onbeantwoord blijven. De jaren 70 en 80 in Belgie waren vergeven van vriendjespolitiek en elkaar de hand boven het hoofd houden. Het hele politieapparaat en justitie was lamgelegd. Zelfs in de zaak Dutroux zag je nog het gekonkel en gedraai. Het zou heel erg interessant zijn als iemand toch zijn mond open gaat doen. Ik denk zelf dat er een beerput open gaat waarin vele hoge meneren (en misschien ook wel mevrouwen) een hoofdrol gaan vervullen. Misschien gaat in 2016, als de zaak verjaard is, toch iemand zijn mond op doen? Of zijn alle betrokkenen al overleden ondertussen?
Wat is er toch met de "killer" gebeurd. Waarom is er nooit een lichaam gevonden? Leeft hij nog?

en zo kan ik uren door gaan.... :-) enorm tragisch destijds maar nu nog steeds enorm fascinerend