Alcoholisme; de verandercirkel van Prochaska en Di Clemente

Door Spinsel gepubliceerd op Thursday 14 August 08:18

648ef09ec524b94ea5feed5c2f60ea21_1408000

De Verandercirkel van Prochaska en Di Clemente is een handig hulpmiddel om de negatieve spiraal van alcoholisme te verbreken. Om uit de negatieve spiraal te komen is gedragsverandering nodig. Pas wanneer men inziet welke negatieve gevolgen zijn gedrag heeft om zijn echte problemen aan te pakken. De Verandercirkel van Prochaska en Di Clemente geeft dit veranderproces schematisch weer.

Fase 1: Voorbeschouwing

In de eerste fase van het proces zal er veel weerstand zijn. Zou wordt de verslaving niet erkend en zal er weerstand zijn jegens de behandeling. Door geconfronteerd te worden met de verslaving door mensen uit de sociale omgeving en de negatieve feiten omtrent de verslaving ontstaat er een sociale druk. Het is gebleken dat de sociale druk effectiever is dan druk vanuit de hulpverlening. Over het algemeen zal men voor men deel gaat nemen aan een therapie de tweede fase bereikt hebben.

Fase 2: Beschouwing

In de tweede fase begint men te beseffen dat er echt een probleem is. Maar verandering is niet altijd goed, het bestaat uit voor en nadelen. Zo zal men de negatieve gevolgen van de verslaving inzien maar ook de positieve kanten van het gebruik. Hierdoor gaat men twijfelen omdat men bang is iets leuks te verliezen maar men is ook bang om de werkelijke problemen in te zien waardoor men zijn vlucht zocht in zijn gebruik. de hulpverlening kan een positieve rol spelen in het maken van de keuze eerlijk te maken.

Fase 3: Beslissing

Een van de moeilijkste fases van de verandering breekt nu aan. Wil men wel of niet veranderen. Misschien is het beter niet te veranderen en wat zijn de voor en nadelen van een verandering. De twijfel is een onderdeel van de motivatie. Gemengde gevoelens en weerstand zijn dan ook normale processen. Het zou ook moeilijk zijn om iemand voor te stellen dat bij het maken van belangrijke beslissingen totaal geen gemengde gevoelens zijn. Iemand met een verslaving kan heel erg lijden onder zijn verlangen en dwangmatig gebruik en het dan niet te doen. Maar de gemengde gevoelens en weerstand worden gezien als normaal en zijn een goed uitgangspunt.

Fase 4: Actieve verandering

Vanaf deze fase probeert men de maatschappelijke en sociale problemen actief aan te pakken. Men neemt weer zijn verantwoordelijkheden en leert weer de juiste keuzes te maken. Toch blijft de vraag hoe men moet veranderen. De veronderstelling zal zijn dat het moeilijk is dus zal men samen met de hulpverlening moeten zoeken naar een gedragsverandering die ook werkbaar is.

Fase 5: Consolidatie

Over het algemeen heeft men in deze fase een blijvende gedragsverandering (bijv. abstinentie) bereikt. Indien moeilijke situaties die normaal resulteerden in middelengebruik niet opgelost worden zal dit een zeer moeilijke periode worden. Omdat het zo moeilijk is blijft de vraag hoe men om moet gaan met lastige situaties actueel om op het juiste spoor te blijven. De kans op een terugval is namelijk nooit ver weg.

Fase 6: Terugval

Daar het ontsnappen uit een langdurig gedragspatroon vaak een kwestie is van veel vallen en opstaan is de terugval een vervelend kenmerk. Het stoppen van het gebruik kan bijvoorbeeld leiden tot een depressie waarin men de problemen niet kan overzien. Het werken met een mogelijke terugval is belangrijk in het motivatieproces. Drankzucht is snel gevonden want de De hond van Pavlov zit in ons. Naast de terugval is er ook een kans op stagnatie. Stagnatie wordt dan ook niet gezien als het mislukken maar als het tijdelijk stilvallen op de weg van verdere verandering. In beide gevallen blijft ondersteuning van de omgeving  en professionele hulpverlening van groot belang.

Bekijk meer artikelen van Spinsel

Reacties (0) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.