Tips om emoties beter te beheersen

Door Kai-Maduro gepubliceerd op Sunday 06 April 18:38

Kunnen emoties gevaarlijk zijn? Zonder enige twijfel. Emoties kunnen zo overweldigend sterk zijn, dat zij je verstand volkomen overheersen. Er zijn mensen die bijvoorbeeld hun negatieve emoties zo intens voelen, en er zich zodanig door laten overheersen dat deze emoties hun leven verzieken. Ze voelen zich daardoor vaak boos, verdrietig, angstig, gekwetst, schuldig, depressief. Het gevolg is dat zij niet in staat zijn van het leven te genieten en gelukkig te zijn. Een probleem zowel voor hen als voor hun naasten en degenen met wie zij contact hebben.

En toch zijn emoties op zich noch goed, noch slecht. Zij kunnen destructief zijn, maar ook constructief. Het is de manier waarop je ermee omgaat die bepaalt of zij goed of slecht zijn voor je gezondheid en geluk. Daarom kunnen wij, hoe heftig onze emoties soms ook kunnen zijn, deze maar beter leren beheersen ofwel, in bedwang houden.

Emoties onder ogen zien

Om emoties en gevoelens te leren beheersen is het om te beginnen nodig om ze zonder angst onder ogen te zien. Hoe heftig ze ook mogen zijn. Emoties horen bij het leven. Zij zijn een onmisbaar onderdeel van ons feedbacksysteem: positieve emoties (zoals liefde, zorgzaamheid, dankbaarheid, blijdschap, vreugde) geven aan dat je op de goede weg bent en dat je dichter bij belangrijke doelen in je leven komt. Ze werken belonend en motiveren je om door te gaan. Negatieve emoties (zoals angst, jaloezie, afgunst, boosheid, haat, schaamte, schuld) vertellen je dat er problemen of belemmeringen zijn die je aandacht nodig hebben. Zij zijn de drijfveren om te zoeken naar constructieve oplossingen bij bedreigende situaties, tegenslagen, problemen of teleurstellingen. Wanneer je eenmaal dit principe begrijpt, ben je op weg naar een betere beheersing van je gevoelens en emoties.

Gedachten en overtuigingen veranderen

Emoties zijn een automatisch bijproduct van het denken. Zo komt een negatieve emotie bijna altijd voort uit een negatieve gedachte en/of irrationele overtuiging. Daarom is het zo belangrijk om – wil je je emoties leren beheersen - je van de gedachte of overtuiging te bevrijden waar die emotie uit voortkomt en deze te veranderen in een positieve gedachte of rationele overtuiging.

Bijvoorbeeld de overtuiging: Ik word link als anderen mij belazeren. ‘Zij móeten mij eerlijk behandelen’. Deze verander je in: ‘Ik zou het fijn vinden als zij mij eerlijk behandelen, maar wat ik eerlijk vind, hoeft een ander nog niet eerlijk te vinden. Ik accepteer dat ik nu eenmaal in een maatschappij leef waar men zich niets van aantrekt van wat ik eerlijk vind. Ik heb er vrede mee’. Of de gedachte: ‘Hij heeft mij zwaar teleurgesteld en daarom heb ik het recht om woedend op hem te zijn’, verander je in: ‘Ik voel me soms teleurgesteld en heel boos, maar beheers mijn boosheid’. Op deze manier neem je een belangrijke negatieve lading van de teleurstelling en de boosheid.

Emoties beheersen met je ademhaling

Behalve met je gedachten kun je je emoties ook beheersen met je ademhaling. Een van onze reacties tijdens een moeilijke situatie is de adem inhouden. Het gevolg is dat de spanning en stress nog meer toeneemt. Wanneer je tijdens een gespannen situatie goed blijft doorademen, krijg je snel de controle terug over je gevoelens en emoties. Het klinkt simpel, en dat is het ook. Dus, de volgende keer wanneer je voelt dat je emoties heftig worden, richt dan je volle aandacht op je ademhaling. Haal langzaam zo diep mogelijk adem, zo’n vijf tellen vasthouden en weer langzaam tussen je lippen – alsof je aan het fluiten bent -  helemaal uitademen. Doe dit een aantal keren achter elkaar en je voelt je al snel minder gespannen.

Richt je aandacht op iets positiefs

 Wat ook helpt is om je aandacht te richten op iets positiefs. Bijvoorbeeld op dingen in je leven die goed zijn en waar je een blij gevoel van krijgt. Verstandig is het om waar je je ook bevindt, die plek te verlaten en je gedurende twee tot drie minuten op een stille plek terug te trekken en je ademhaling – zoals hierboven beschreven - te verdiepen. Daardoor krijg je genoeg tijd om na te denken en jezelf beter onder controle te krijgen. Wanneer je dan naar die plek terugkeert, zal je de situatie van uit een heel ander standpunt bekijken

Blijf fit en gezond

Negatieve emoties hebben de kwalijke eigenschap om je te overrompelen juist wanneer je niet helemaal fit bent en je moe, ziek, kwetsbaar en/of prikkelbaar voelt. Hoe fitter en gezonder jij je voelt, des te minder greep hebben negatieve emoties op je. Het is dus verstandig om elke dag goed te zorgen voor je basisbehoeften, zoals voedsel, water, lichaamsbeweging en slaap. Iemand die gezond eet en drinkt, voldoende slaapt en regelmatig aan lichaamsbeweging doet, zit meestal lekker in zijn/haar vel en is een ontspannen en rustig mens, aangenaam voor zichzelf en voor anderen.

Door deze tips elke keer weer toe te passen wanneer je overweldigd bent door een emotie, krijg je ervaring met het beheersen van je ongewenste emoties en zal je een meer ontspannen en prettiger leven leiden. Lukt het je niet om dit probleem alleen op te lossen, dan kun je altijd een beroep doen op een praktijkdeskundige, zoals een  geregistreerd professionele psychosociaal counsellor of psychotherapeut .

En als je wilt, denk eens na over het volgende citaat van John Churton Collins (Engels criticus 1827-1876):  

“De helft van de fouten die wij in het leven maken

zijn een gevolg van het feit dat

we voelen wanneer wij zouden moeten denken 

en denken wanneer wij zouden moeten voelen”.

 

Reacties (7) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Ik ben het helemaal met je eens.Wat ik ook doe (en dat duurt soms wel even,tot dat ik dieAHA krijg)me zinnen verzetten vooral met muziek,een goed boek,of creatief bezig te zijn Dan laat ik me op met positieve emoties En wat mensen betreft die negatieve emoties bij mij willen dumpen die ga ik voor het mogelijk is op dat moment uit de weg en anders ben ik horend doof en probeer ik zo snel mogelijk afstand te scheppen.Ook als ik bij me zelf negatieve emoties ontdek probeer ik me snel om te schakelen het gevoel is dan veel fijner en als je dat ontdekt hebt wil je wel snel schakelen Bedankt voor de uiteen zetten wat emoties betreft
Mooi artikel.
Heel helder en duidelijk geschreven en een open minded visie..........je kunt zelf hier en daar nog wat ruimte nemen....
Altijd weer heerlijk je artikelen te lezen. O, zo waar en o zo veel te leren. Helaas is het niet altijd mogelijk om die gezonde levensstijl te bewandelen, zeker niet als je beperkt bent in dat opzicht. Maar dat "adem in, adem uit", is wel zo'n beetje een eigenschap geworden die ik regelmatig hanteer. Soms zou ik willen, dat iedereen eerst eens zou proberen te relativeren en dan pas te oordelen, er zou zoveel minder stress en emotie voor bespaard kunnen blijven. Emotie is goed, natuurlijk, zolang dit maar positief is, maar sommige mensen menen hun emoties door dreigementen of kleineren te moeten uiten. Dat is zo jammer, want er wordt bewust gebruik gemaakt van een macht die je bezit om een ander,die emotioneel vrij zwak is, te beheersen. Deze mensen zijn erop uit om iemand emotioneel kapot te maken, terwijl zij juist de techniek van hierboven beschreven zouden moeten hanteren. Leren te negeren en leren de positieve kant van de dingen en het leven te zien.
Merel, mijn dank voor je waardering van het artikel en voor je motiverende reactie.
Ohhh hier kan ik zeker tips uithalen. Ik ben iemand die door emoties overspoeld zich terugtrekt en aan het ijs, de gebak en wijn gaat en met van alles begint te gooien. Wel altijd in mijn eentje, slaag er in emoties te bedwingen tot ik alleen ben.
Candice, bedankt voor de waardevolle tip die je hier toevoegt. Inderdaad is het heel wijs om je emoties, wanneer ze zo explosief zijn, in je eentje te uiten. Zo voorkom je dat je zowel jezelf als een ander schaadt. Je kunt ze beter op die manier uiten dan ze opkroppen. Hoe meer je ze opkropt hoe gevaarlijker ze worden.