Column. Woordkeus

Door Mijler gepubliceerd op Friday 21 February 12:30

Column. Woordkeus

Zij die in het leven geen keuzes maken, worden een speelbal van het toeval. Keuzes zijn sterk afhankelijk van inzicht, gevoel en moed.

Het hoeft geen betoog dat het kiezen van de juiste woorden essentieel is om tot een goed verhaal te komen. Woorden geven in samenhang met zinnen en het verhaal, voorstellingen en beelden die het lezen begrijpelijk en aangenaam maken. Veel is daarbij ook afhankelijk van de interesse en het bevattingsvermogen van de lezer.

Je kunt gerust stellen dat woorden de bouwstenen zijn voor een goed verhaal. Om in het bouwmetier te blijven, is er nog een vakman nodig die met een hechtende specie, verankering, en ondersteuning, tot een schoon metselwerk komt.

Zo ook trachten wij een fraai geschreven bouwwerkje te scheppen, door met de juiste woorden datgene wat in ons borrelt, aan het papier toe te vertrouwen. Wat een lust om zo met woorden een schouwspel te creëren dat van binnenuit opwelt.

Laat het verhaal, dat in grove vorm in je zit, zich aan jou vertellen. Jij zoekt met gevoel naar de juiste woorden en zinnen om het verhaal te scheppen. Voor elke beschrijving bestaan verschillende woorden die in de buurt komen, maar er is er meestal maar één die echt treft.

Er vliegen veel vogels en insecten in de lucht, maar in bepaalde situaties: scheert de zwaluw, dwarrelt de vlinder, dansen de muggen, hangt de havik en trekken de ganzen. Ook omschrijvingen van uiterlijkheden en gedragingen kunnen treffend zijn. Zoals het neurotisch huppen van de brutale mus.

Het gebruik van vloek- en schuttingwoorden neemt steeds toe. Soms is een krachtterm acceptabel om het juiste gevoel weer te geven, maar meestal komt dit het verhaal niet ten goede. In mijn optiek haalt de schrijver zichzelf daarmee naar beneden. Het is geen preutsheid, maar het geeft mij de indruk van stoerheid (popi-jopi-taal ).

Ik herinner mij een paar komische gevallen uit het verleden, waarbij men de klare taal omzeilde om het zogenaamd netjes te houden.

In een ambtelijk rapport werden de seksuele handelingen van een volwassen man met een minderjarig meisje als volgt omschreven: “Zij maakten bewegingen als zijnde gehuwd.”

Een jeugdig verliefd stelletje wandelde door het boeren landschap. Het meisje dat van God noch zure pruimen wist, zag een hengst in het weiland met een enorm geval, hangend vóór de achterpoten. Bezorgd vroeg ze wat dit was, waarop de jongen tactisch fantaseerde om de reinheid in stand te houden: “Het paard heeft een jas opgevreten en nu hangt er een mouw uit.”

Zo ver hoeven we nu niet meer te gaan, hoewel uit humoristische overweging…

 

 

Reacties (7) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Prachtige afsluiter zoals alleen jij het kan :D
Ik ben het met je eens dat onze taal verruwt en ook steeds slordiger woord. Wat men vroeger al niet verzon om het "netjes" te houden. Dat hoeft nu gelukkig niet meer, zonder banaal en grof te worden natuurlijk.
Mooi verwoord.
Leerzaam en afgesloten met een glimlach..........
Zoveel woorden, zoveel keus.
Het is waarlijk een kunst om hieruit de juiste woorden te kiezen en deze aaneen te rijgen tot een begrijpelijk en boeiend stuk voor de lezer.
Ik kan de pogingen om schuttingtaal te vermijden bijzonder waarderen, om meer dan één reden.
Ik moet toch echt lachen om die opgevreten jas, hoe verzin je het. Een grote woordenschat is met recht een schat voor schrijvers.
Een duim. Zegt genoeg dunkt me.