Wat is een muziekfan? Wanneer ben je fan?

Door SanneSchrijft gepubliceerd op Wednesday 22 January 23:44

 

Wat is dat nou: een muziekfan?

Wanneer ben je “een fan”?

 

Een paar dagen geleden werd mij een vraag gesteld: “wat is dat nou precies, een fan?”

 

Een vraag die ik niet direct kon beantwoorden. Ik heb er een poos over na moeten denken, en zelfs de hulp van mijn collega-fans ingeschakeld om tot een goed antwoord te kunnen komen. Als we zelfs al een antwoord weten op dit fenomeen.

 

Fan of muziekliefhebber?

Wat is het verschil tussen een muziekliefhebber en een fan? Wanneer ben je een fan van iemand? Gaat fan-zijn alleen om de muziek of gaat het ook, of misschien wel vooral om de persoon? Speelt verliefdheid per definitie een rol?

Ik heb eens rondgevraagd wat de anderen vinden, en wat zij ervaren en voelen. Om het makkelijk te maken; de antwoorden verschilden nogal.

Om het verschil tussen de “gewone” muziekliefhebber en de “echte fan” te schetsen is één ding vooral duidelijk: de fan heeft in zijn of haar tienerjaren posters van het idool aan de muur hangen. Posters maken geen muziek, dus de liefde van de fan gaat verder dan de muziek alleen. Een fan is dus ook geïnteresseerd in de persoon, of het image, dat de muziek maakt of het liedje zingt.

 

 

Verliefd

Vaak zit er een tienerverliefdheid bij. Zoals een tiener ook verliefd op een leraar van school kan worden. De persoon in kwestie is volwassen en onbereikbaar, en misschien juist daarom wel zo aantrekkelijk. Een veilige verliefdheid waarin je al je fantasieën kunt laten gaan.

Meisjes zijn hier gevoeliger voor dan jongens, die over het algemeen van praktischer en nuchterder aangelegd zijn. Maar ook jongens kunnen hevig verliefd worden op een popster.

Maar niet iedere fan is verliefd op zijn of haar idool. Wat wel universeel is, is een grenzeloze bewondering, adoratie, voor de persoon. Om wat hij doet of zingt, of om hoe hij zich kleedt of welk statement hij maakt.

 

Imiteren

Vaak wil de fan het idool nadoen. Hij kleedt of gedraagt zich net als zijn voorbeeld. Of gaat net als zijn idool ook gitaar spelen, luistert naar de muziek waar het idool ook naar luistert, bezoekt de plekken waar het idool is opgegroeid en probeert zo steeds meer in de huid van zijn idool te kruipen.

De reden ervoor? Zoveel mogelijk van de persoon, het idool, kunnen meevoelen, meebeleven, zo dichtbij mogelijk zijn idool willen zijn. Lopen op de plekken waar hij heeft gelopen, dezelfde kleding dragen, hetzelfde instrument bespelen, zich net zo gedragen als het idool, geeft de fan het gevoel dat hij heel dicht bij zijn idool is. Dat hij zijn idool begrijpt. Maar ook hiervoor geldt; niet iedere fan doet dat. En ook niet in elke leeftijd.

De behoefte tot kopiëren is het grootst in de puberteit en linkt natuurlijk naar de zoektocht van iedere puber naar zijn eigen identiteit en zijn eigen “groep” waartoe hij wil behoren.

Als de fan volwassen is, verdwijnt bijna altijd het kopieergedrag. Ook het fanatisme wordt milder, al blijven sommige fans tot lengte der dagen hun idool achtervolgen.

1278-3634.jpg Prince Look-alike Mark Elliott

 

Heldenstatus

Het idool krijgt van de fan een heldenstatus. De fan idealiseert de persoon die het idool is. De fan heeft grenzeloze bewondering voor de muziek én de persoon die de fan denkt dat het idool is. De fan volgt de gangen van het idool en koopt elke cd, gaat naar concerten en weet elk nieuwtje als eerste.

Het idool staat op een voetstuk, hij is de beste, de mooiste. Wee de gebeente als iemand hem afkraakt, in de media bijvoorbeeld, dan is de fan als moeder voor haar kroost en verdedigt ze haar idool als ware het haar eigen kind.

 

Kritisch

Een fan heeft vaak oogkleppen op, maar is zelf wel kritisch op zijn idool. Foute kleding, een slecht nummer, dronken op het podium staan, het wordt direct afgestraft door de fan. Op fanforums ontstaan hevige discussies over goed en fout, en fans zijn vooral naar elkaar heel fel.

Fans hebben elkaar nodig, begrijpen elkaar als geen ander, maar zijn tegelijk ook de grootste concurrenten van elkaar. De fan wil namelijk de eerste en de enige zijn die zó dicht bij het idool staat. De fan wil ook als eerste en als enige de aandacht van het idool. En op dat moment zijn de collega-fans ineens concurrenten, want zij willen hetzelfde.

Dit fanatisme is ook weer het grootst in de tienerjaren. Het kan zelfs oplopen tot vechtpartijen tussen fans onderling. Iedereen vecht voor hetzelfde beste plekje en de aandacht van het idool.

In de volwassen fanwereld verdwijnt die jaloezie grotendeels. De fans gunnen elkaar een plekje in het licht bij het idool, en doen een stapje opzij om een andere fan ook zijn momentje aandacht te gunnen.

 

Verzamelen!

Een fan is over het algemeen een verzamelaar. Alle uitgebrachte muziek is vanzelfsprekend in huis. Maar ook boeken over de popster, tijdschriften met interviews, concertregistraties, merchandising, een fles van het lievelingsdrankje van de popster hoort bij de verzameling.

En verder alles en iedereen wat ook maar zijdelings een klein beetje raakvlak heeft met het idool word bijgehouden en verzameld.

De een verzamelt alles in de breedte, een ander gaat de diepte in door bijvoorbeeld één bepaald liedje in allerlei diverse uitvoeringen te verzamelen. De één fotografeert of filmt elk concert, de ander koopt elk item uit de merchandisewinkel. De één wil elke keer met het idool op de foto, de ander wil vooral ál zijn concerten bijwonen.

Zo zijn de interesses van de fans onderling steeds verschillend, en de verzamelingen heel divers.

 

Omgeving

Natuurlijk is niet elke fan hetzelfde, en zal niet elke fan alle kenmerken vertonen die hierboven beschreven staan. Veel zal ook te maken hebben met de omgeving van de fan.

Hoe reageren familie, vrienden, collega’s en werkgever op de fan? Wordt de fan gestimuleerd of bekritiseerd om wat hij doet? Hoe reageert de fan daar weer op? Past hij zich aan, of zet hij zich af tegen de kritieken?

Hoeveel tijd, geld en gelegenheid is er voor de fan om zijn hobby uit te oefenen? Een Amerikaans idool volgen of een fan zijn van Nederlandse artiest is in de praktijk nogal verschillend.

De Amerikaanse artiest komt maar eens in de zoveel tijd voor concerten deze kant op, maar zou de fan kunnen kiezen om de hele Europese tour mee te reizen. Of de fan kan ervoor kiezen om af te reizen naar Amerika.

De fan van de Nederlandse artiest heeft meestal vaker de kans om naar concerten te gaan, de leefomgeving van het idool te bekijken en het idool in levende lijve te ontmoeten.

Hoeveel geld heeft de fan te besteden, of hoeveel geld kan of wil hij vrijmaken om aan zijn idool te besteden? Een goede baan, een auto van de zaak, connecties binnen de fanclub? Vrijgezelle fan, getrouwd of alleenstaand met kinderen; het heeft allemaal invloed op de mate waarin de fan zijn hobby kan uitvoeren.

 

Fanvrienden

Vaak heeft de fan vrienden om zich heen verzameld die dezelfde passie voelen. Samen verzamelen, samen muziek luisteren, samen concerten bezoeken, samen muziekbeurzen afstruinen, samen herinneringen delen. Soms worden fans zelfs een stelletje en delen ze samen hun hobby.

De fans begrijpen elkaar, delen met elkaar en leren van elkaar. Bij het bemachtigen van concertkaarten of collector-items helpen ze elkaar. Maar ook als het idool bijvoorbeeld overlijdt, is het de fan-vriendenkring die elkaar steunt en begrijpt en deelt.

photo_verybig_105084.jpg

 

 

Hoe kom je er van af?

Sommige fans raken hun interesse in hun idool kwijt.

Door allerlei omstandigheden kan het zijn dat er geen tijd, gelegenheid of geld meer is, en worden er andere prioriteiten gesteld. Het fandom staat dan voor korte of langere periode in de koelkast. Maar verdwijnt nooit helemaal. Ergens, deep down, wakkert het vlammetje en kan zo weer tot een groot vuur aanwakkeren als de omstandigheden het weer toelaten.

Soms raakt de fan teleurgesteld in het idool, en raakt de fan fan-af. Deze zal later niet snel opnieuw geïnteresseerd raken in het idool. Die tijd is geweest.

 

Maar de meeste echte fans blijven trouw en loyaal aan hun idool, vaak levenslang.

 

Beatles-4ever-logo.jpg

 

© SanneSchrijft 2013

Stap over naar Oxxio

Help deze website en onze schrijvers, stap over naar Oxxio als energieleverancier.

Reacties (1) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Hee leuk artikel goed gedaan