Vleiend cadeau uit het verleden

Door Weltevree gepubliceerd op Monday 10 June 01:19

 

Ineens bliepen mijn boxjes

naast het beeldscherm.

http://c2.plzcdn.com/ZillaIMG/504fe28bb9b923e57b2a8dc38b050f4f.jpg

Ze geven eindelijk weer geluid.

Nog wat onwennig ga ik op zoek naar wat dat betekent en kom bij Facebook uit. Iemand, niet eens een Plazilliaan, blijkt één mijner artikelen via feestboek te hebben gedeeld. Gossie, ik voel me vereerd. Het is een maatschappelijk betrokken verhaal over wereldburgers, hoe we met zijn allen … nou ja… ik zal niet in herhaling vervallen. De verre vorige eeuw rukt me meteen ongeremd uit mijn euforische heden als ik zie wie zo vermetel is geweest en ik bedank hem, beschrijf de verbazing dat hij dat artikel las. Hij bekent echter bijna alles van mij te hebben gelezen. Ik bloos ervan omdat ik dit ronduit verrassend, ja zelfs vleiend vind. Hij is een mistig, maar toch ook duidelijk, beeld uit het verleden waarin ik onzeker rond liep. Waaruit ongelukkige herinner dingen opduiken. Die avond, lang nadat wij zijn uitgekletst, zweef ik op het magische vliegende tapijt doorheen de tijd. Hij heeft gelijk, ik was waarschijnlijk inderdaad wel onbereikbaar...

Groot groeien tegen wil en dank

Het was ruim vóór de overgang van de lagere school naar de middelbare, ná de test die we halverwege de laatste klas hadden moeten doen.  Ik kan naar het Gymnasium, maar wil niet naar een kostschool. We zouden verhuizen en woonden nog in het oude huis. Mijn ouders- ik hield echt van hen- riepen me die avond na het avondeten.speciaal bij zich zonder dat Broer erbij mocht zijn.  Ik word groot, mag kennelijk eindelijk meepraten. De sfeer tussen die half ingepakte verhuisdozen was vervuld van veelbelovende spanning. Mijn geweten was rein en ik vond het op hande zijnde gesprek, zo helemaal alleen met pa en ma, bij voorbaat al een fijne wissel op de toekomst. 

“Luister Door. Dit is heel belangrijk. Je mag van ons alles gaan doen. Studeren wat jij wilt, ” spraken ze tegelijk uit als in een éénstemmig operaduet. Zij keken er ook opgetogen bij.

“Wij zullen je geen handbreed in de weg leggen. Het maakt niet uit wat je later worden wilt.” Het klonk glimlachend royaal naar vrijheid en mijn ouders bleven me nadrukkelijk aankijken. Het rook naar goedkeuring. Vooruitstrevend ook, modern en zo, maar ik was toch ineens op mijn hoede. Waar komt deze belofte vandaan? Jullie weten immers wat ik wil worden? Waren jullie dan eerst van plan mij tegen te houden, te treiteren, of zo?  Waar gaat dit om? Waar willen jullie naartoe? Inmiddels wist ik dat er ook wel eens addertjes onder het gras rond slopen als ik dacht dat er iets leuks stond te gebeuren. Komt er nu soms wéér iets dubbelzinnigs uit de grote mensen goocheldoos? Leuk maar minder lief, manipulatief vanuit jullie gezinsvoordeel gezien? 

Maar je hoeft er niet op te rekenen dat wij ons ermee bemoeien. Je zult het he-le-maal alleen moeten doen!” Pats. Daar was het. Ik kreeg het koud. Dit voelde als een bedreiging, een bestraffende mijlpaal die ik niet herkende, waarvan ik de consequenties ook niet kon overzien. Alleen? Ik ben nog geen twaalf! Waar heb ik dit nu weer aan te danken? 

“Ik snap het niet. Hoezo alleen? Waarom dan?"

"Wij hebben al ons kruid verschoten met je broer en hebben er géén zin meer in.” Diep in mij borrelde protest omhoog, maar ik wist dat ma dat niet op prijs stelde en ik zou daar ook niets wijzer van worden. Toen ik zwijgend beurtelings hun gezichten bestudeerde veranderde automatisch de sfeer. Het luchthartig begonnen gesprek werd te zwaar aangezet, bleek plotseling een onoverzichtelijke aankondiging. Het voelde meer als een soort eindpunt inplaats van een leuk begin. Het einde. Waarvan?

“We hebben ons lesje geleerd, Dora. Wij zien er geen enkel heil in om iemand achter de vodden te zitten die niet wil, zoals je broer ” Natuurlijk staarde ik hen verwonderd aan. Wat heb ik met zijn onwil te maken? Ma kijkt zoals gebruikelijk stuurs en pa? Heeft hij iets te klagen over mijn schoolprestaties? Val ik jullie lastig met mijn zelfstandige creatieve initiatieven? 

“Maar ik ben Broer toch niet? Jullie hebben me nooit hoeven stimuleren!” protesteerde ik nog heftig terwijl ik wist dat het geen zin had. Ma luisterde nooit. Pa wilde er wel op in gaan, zag ik, maar hij kwam niet verder dan in te ademen en klapte toen zijn mond dicht. Alsof hij geweten had dat ik het niet zou pikken. Hij kwam me niet te hulp, keek weg. Kennelijk hebben jullie dit samen besloten en paps trekt zoals gebruikelijk aan het kortste eind. In mij knapte wat al jaren aan een zijden draadje had gehangen. Dit was iets waaraan niet te tornen viel. Ik had het maar te accepteren.

We verhuisden.

Mijn protest over de piano werd gesmoord. Hij werd met rake slagen in elkaar gehakt. Niemand wilde hem hebben en in het nieuwe huis was er geen plek, zei ma.

Binnen drie weken ging ik op de HBS roemloos ten onder…zonder steun en ik werd vanaf de eerste dag gepest. Zelfs door mijn eigen broer die er de derde klas voor de tweede keer moest doen. Mijn ouders wensten daarover niet lastig gevallen te worden en het was daarom dat ik me in mijn eentje door de veranderingen trachtte te worstelen. Geen idee hoe en waar naartoe. Alles was nieuw en zoals ma dat verkoos.

We woonden in een gloednieuwe, nog kale wijk. Ik sliep niet meer bij mijn broer, die de grootste kamer had gekregen. De kinderen in de buurt leken me aardig, maar ik maakte in de oude buurt die eerste HBSklas af om met een totoformulier te blijven zitten. Niet omdat ik er te stom voor was. Mijn vrije geest leek verknoopt geraakt in onrechtvaardigheden en ik miste Sonsbeek, waar ik elke boom, iedere paddestoel kende. Ik verlangde terug naar mijn geboortehuis met zijn warme hoekjes, fijne kleurtjes en oude geurtjes. In mijn eentje zag ik geen mogelijkheid om uit het slop te raken. Dat het eenzaamheid heette heb ik later pas begrepen. Hulp vragen? Waar? Thuis werd nergens meer een woord teveel aan verspild en toen ik tegen ma zei dat dit nieuwe huis geen ziel had, hoonde ze dat schaterlachend weg. Ze zocht een nieuwe fiets voor mij uit waar ik blij mee wezen moest en dat was dat. Toen mijn lijf ontplofte, vreselijke jeugdpuisten zich meester maakten van mijn gezicht en de hele rug, zocht ik een dermatoloog op, want volgens mams deden die vettige uitbarstingen er niets toe. Nee, dat gezeur....Het ging vanzelf wel over...(Op mijn dertigste, hahaha)

Puberteit? Doe toch niet zo mal!

In de brandschone kille doos van dat door ma zo bewonderde nieuwbouwleven was ik na een half jaar al uitgekeken. Hier hoefde pa niets te verbouwen en hij zat wezenloos verloren achter zijn doorlopers weggekropen. Aan de nieuwe oersterke spuuglelijke eetkamertafel. Broer ging zijn eigen negatieve gang en met een niet aflatende vastberadenheid zocht ik naar de reden van dit bestaan. Naar de keuzes die ik te maken had om er zoveel mogelijk uit te halen. Dat ik bij niemand paste, onzekerheden kende, puberde en droomde over een beetje begrip? Ik moest niet zo zeuren en deed als vanzelf of er niets aan de hand was. Gelukkig had ik gevoel voor humor en wist toen ook al dat ik naar de Kunstacademie wilde.

Het moderne gezin 1963

We speelden geluk, zittend rond die tafel op veel te zware stoelen waarvan het stomme fabrieksmatige houtsnijwerk me tegenstond. Het afgezaagde eiken was te burgerlijk voor woorden, vond ik en het eerstvolgende gezinsoverleg zonder Broer voorspelde, gezien mijn ervaring, niet veel goeds.

“Je moeder wil buitenshuis gaan werken,” begon pa stug. Ik bekeek hen verveeld. Wat heb ik daarmee te maken? Mijn onverschillige kop incluis het niet geïnteresseerde schokschouderen zal pa wel zeer hebben gedaan. 

“En omdat ik dan niet op tijd thuis ben om te koken vroegen wij ons af of jij dat wilde doen?” Natuurlijk wil ik dat niet. Waarom zou ik? Jullie vroegen je dat af? Zegt dat niet genoeg? Hebben jullie je zo sociaal opgesteld naar mij? Breng het leuk alsof ik mee mag denken, maar weigeren is immers geen optie!

“Heeft u het Broer ook gevraagd?” probeerde ik tijd te winnen al wist ik het antwoord al wel.

“Nee, hij moet studeren. Heeft daar geen tijd voor.”
“Oh, zo ja en ik hoef niet te studeren? Ik mag alles lekker alleen zien uit te vlooien?” Natuurlijk was ik sarcastisch en mijn moeder ging zelfs dáár niet op in. De argumenten die daarna ter tafel kwamen riekten ranzig naar chantage. Weigeren zou betekenen dat ik moeders nieuwe leven dwarsboomde en ik kon enkel zachtjes protesteren zonder er steekhoudende redenen bij te vinden. Ik was nog geen dertien.

“Je krijgt er ook wat extra geld voor,” hield ma mij haar vette worst voor. 

http://c2.plzcdn.com/ZillaIMG/1f482744bf9b01b9bee8e7dbd257e567.jpg

U denkt dat die centen mij iets kunnen schelen? Wat een idiotie. Ik heb nog nooit het idee gehad dat het er iets toe doet wat ik denk of voel en daar helpt geld ook niets tegen! Ik liet haar in die waan. De waarheid was dat ik absoluut geen trek had om de eerstvolgende jaren weer om mijn kop gesmeten te krijgen dat ik haar leven vergalde. Ik ging zonder enthousiasme akkoord en ma zei dat ze de avond ervoor de aardappels dan alvast VOOR MIJ zou schillen. 

Al snel zag ik hier de voordelen van in. Ik had na school het huis voor mij alleen, kon doen en laten wat ik wilde en deed meestal niets. Ik ontving wie ik verkoos en koken vond ik trouwens ook een leuke uitdaging. Na een half jaar begon ik er driftig op los te experimenteren. Ze aten alles wat ik bij elkaar improviseerde zonder het lef te hebben er over te mopperen en vaak zei mijn paps als enige dat hij lekker gegeten had. Daar deed ik het dan maar voor en weten hoe je voor vier man moet koken was tenslotte handig als ik later op kamers wilde.

Facebook

Het beeld uit mijn verleden dat via Facebook met me sprak laat me die dag regelmatig glunderen. Ik schrok er niet echt van toen hij schreef dat ik destijds onbereikbaar was. Zo zal het er inderdaad wel uit hebben gezien. De rest van onze conversatie werd al snel privé en ik hoorde iets waarvan mijn oude hart postuum huppelt. IKKE? Echt waar? Een gewilde, maar onbereikbare schoonheid? Huh? Volgens alle jongens in de buurt? Had ik dat maar geweten… Een oudere vriend had mij destijds wel wat geleken. Het zou veel eenzaamheid gescheeld hebben, maar ik was te druk om hem (of welke jongen dan ook) een kans te geven, zette alle zeilen bij om alleen te overleven en vloog in de ontwikkeling leeftijdgenootjes voorbij voordat ik er erg in had.

Hartverwarmende info,

al komt het jaren te laat.

Reacties (16) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Een levensverhaal dat een wrang gevoel bezorgt
Maar wat fijn om een jeugdvriend terug ontmoet te hebben! Die verlegenheid is nu toch wel verdwenen , van beide kanten :)
Wat een mooi droevig verhaal.
"Jaren te laat" en ik vraag me af of het voor zoiets ooit te laat kan zijn.....
Zoiets leuks te horen is nu óók nog fijn,
maar ik denk dan tevens:
Wat als hij minder verlegen was geweest?
Kennelijk heeft het toch zo moeten zijn...
Leuk zo'n positief bericht over social media. Kan me je glundering voorstellen.
Bijzondere gebeurtenis en een bijzondere kijk in een oude keuken.....
Hij is niet eens een jeugdvriend gewordwen, destijds. Ik was kennelijk te onbereikbaar en hij verlegen destijds. Als het hem was gelukt tot me door te dringen waren we elkaar vast niet uit het oog verloren
En dan worden wij getrakteerd op zo'n mooi verhaal uit je jeugd. Dus, wie je ook bent anonieme facebooker, bedankt hiervoor :-)
En daarom lieve plazillanen, moet je iets of iemand niet als onbereikbaar beschouwen, .. gewoon uitreiken. nu na zovele jaren,zijn er al zo vele jaren gepasseerd allemaal a big hug.. are listenin´ya all?
Denk aan de woorden van Led Zeppelin:
hey I am telling you now
the greatest thing you ever can do now
is trade a smile with someone that is new now
It is very easy ... it is very easy..