De buitenspelregel afschaffen ? Nee, aanpassen !

Door De-realist gepubliceerd op Friday 28 September 12:10

Ook op het EK, tijdens de wedstrijd Denemarken - Portugal, kwam de buitenspelregel weer in het nieuws. Hetl is een soms lastig te beoordelen regel in het voetbal, die door kleine fouten in de beoordeling (want vaak op het randje) tot grote resultaten zal leiden (want hij beslist doelpunten). Het is hier nadrukkelijk niet de bedoeling in te gaan op een juiste toepassing van de regel, noch op het invoeren van elektronische hulpmiddelen om dit beter te beoordelen. Nee, in dit artikel gaat het om de logica van de regel an sich.

http://plzcdn.com/ZillaIMG/2d1e39eb4ff6c0519e8aef693d89ffb4.jpg

De regel

In diverse balsporten is er een regel in het werk geroepen om het voor het publiek weinig interessante verdedigende spel enigszins te ontmoedigen. De  mogelijkheid om vanuit de defensieve strategie snel een tegenaanval op te zetten, wordt in meerdere sporten moeilijker gemaakt. Zo kent o.a. het ijshockey de ‘icing’-regel, kennen ook rugby en waterpolo varianten. Korfbal kent haar vakken, en  ook veldhockey kende tot voor kort een buitenspelregel.

Er is echter iets onlogisch aan de hand bij de buitenspelregel in het voetbal. De regel* is primair uiteraard bedoeld als extra wapen voor de aanvallende partij: men heeft een extra mogelijkheid een snelle tegenaanval in de kiem te smoren. Wat we echter zien in de praktijk, is dat met name de verdedigende partij vaak voordeel trekt uit de regel, en vaak ook niet eens bewust. Met een verdedigende partij wordt hier bedoeld die ploeg, die ver teruggetrokken is / wordt op de eigen speelhelft.
We zien nogal eens dat bijvoorbeeld bij een afgeslagen corner, curieuze klutsen of plotseling ontstane, nieuwe spelsituaties een bal opeens bij een speler belandt die daar eigenlijk niet meer op rekende. Hij schiet van dichtbij in....goal !

De nadelen

Maar helaas wordt de treffer geannuleerd. Ondanks dat voor iedereen duidelijk was dat de scorende ploeg in dit geval ook de aanvallende was, wordt de verdedigende ploeg gered door een toevallig ontstane, en door niemand zo bedoeld geval van buitenspel. De verdedigende partij trekt plotseling voordeel uit een wapen dat niet voor hen bedoeld was, en zou moeten zijn.

Op zich is dit nog wel te accepteren. De regels zijn nou eenmaal zo, en je moet nou eenmaal binnen de regels spelen, dat is sport. De sport, en zeker ook de voetballerij, heeft echter de laatste jaren wel meer spelregelwijzigingen ondergaan om het spel aantrekkelijker te maken, en meer zoals het in de basis bedoeld is. Ik denk hierbij aan de veranderingen in het tijdrekken en het constant terugspelen op de keeper. Dit is met enkele wijzigingen succesvol bestreden.

Aanpassing van de regel

De buitenspelregel kan met een kleine aanpassing gehanteerd worden zoals hij bedoeld is. Deze houdt in, dat wanneer (naast de keeper) nog één extra verdediger zich in het strafschopgebied bevindt, alle buitenspel is opgeheven. De ploeg is immers zo ver teruggedrongen, dat dit nu met recht de verdedigende ploeg genoemd kan worden. En die willen we geen extra wapens geven.

Buitenspel blijft dus gewoon bestaan voor de zone daarvóór. Als een ploeg in een tegenaanval de middenlijn oversteekt, geldt het buitenspel zoals we dat kennen. Maar komt een verdediger dichtbij het eigen doel, dan vervalt de regel.
De aanpassing staat qua argumentatie lijnrecht tegenover een initiatief in de jaren '80, toen er geëxperimenteerd is met een beperking van juist alléén de laatste zone. Een foute redenering mijns inziens, zoals hierboven aangegeven.

De voordelen

Aanpassing van de regel zou tot drie voordelen kunnen leiden.
Het kan en zal tot meer doelpunten en tot meer aanvallend voetbal leiden, iets wat door de Uefa en Fifa wordt nagestreefd.
Ten tweede zijn er juist in de achterste zone meer onduidelijke gevallen, vanwege slecht zicht in een mêlee van spelers, en anderzijds vanwege problemen om de hantering van het ‘hinderlijk buitenspel’ nog eenduidig vast te stellen. Juist deze lastige gevallen vervallen.
Ten derde zal het vaak als ‘onterecht’ of ‘onverdiend’ geziene afkeuren van een doelpunt omdat er ‘toevallig’ iemand buitenspel stond af kunnen nemen. Het gevoelde onrecht neemt af.

Niet geheel afschaffen !

Verder wijs ik er op, dat het in stand houden van de overige gevallen van de buitenspelregel een wezenlijk onderdeel is van de voetbalsport, en zoals boven beschreven van meerdere sporten. De regel is zijn geheel afschaffen kan dus nooit de bedoeling zijn.

De realist, 2012.
(auteur is zelf actief als scheidsrechter in het amateurvoetbal, en heeft een sterk rechtvaardigheidsgevoel)

 

Hoe is de buitenspelregel nu ?
* Een speler bevindt zich in buitenspelpositie indien hij dichter bij de doellijn (van de tegenpartij) is dan de bal én dan de voorlaatste verdediger. 
Een speler bevindt zich niet in buitenspelpositie indien hij op zijn eigen helft staat,
of gelijk met de voorlaatste verdediger. **
Een speler wordt alleen voor zijn buitenspelpositie bestraft als hij, op het moment van spelen of raken van de bal (door een medespeler), naar het oordeel van de scheidsrechter, actief bij het spel betrokken is.
Dit laatste kan door: in te grijpen in het spel; een tegenstander of diens spel te beïnvloeden (bijvoorbeeld de keeper zicht ontnemen); of anderszins voordeel te trekken uit zijn positie.

Bron: knvb, handleiding voor scheidsrechters veldvoetbal
** hier zou dus nog de toevoeging moeten komen:
'of als de laatste verdediger zich in het eigen strafschopgebied bevindt.'

Reacties (4) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
@drimpels: twee redenen om het niet helemaal af te schaffen.
De eerste geef ik in het artikel duidelijk aan: er zitten ook goede kanten aan.
De tweede is een meer politieke: je krijgt nou eenmaal veel meer gedaan als je ook mitsen en maren van tegenstanders meeneemt, en tot een oplossing komt die beide partijen kunnen billijken.
De derde is van forum-achtige aard, maar m.i. de belangrijkste: er is al heel veel over dit onderwerp gezegd en geschreven, maar deze oplossing ben ik nog niet tegengekomen !
niet zo''n voetbalfan, maar wel leuk beschreven,duim en fan.
Ik vind het vervelend om buitenspel gezet te worden....
Waarom niet zoals bij hockey gelijk helemaal van het gezeur af.
verder goed verhaal.
Een DUIM erbij want FAN was ik al.

DRIMPELS.