Wolven in Nederland? Ze komen eraan!

Door Lathica gepubliceerd op Tuesday 24 December 21:34

    Uit de vele versies van Roodkapje en de Wolf blijkt dat de wolf al eeuwenlang gehaat en gevreesd wordt. Al in de 11e eeuw wordt in Fecunda Ratis verhaald over een klein, in het rood gekleed meisje dat ronddwaalt in het bos en door een wolf wordt gevangen. Anno 2013 lijkt er weinig veranderd. De opmars van de wolf wordt door een derde van de Nederlanders met argusogen gevolgd. Of dit terecht is wordt op een winderige en koude woensdag in mei uit de doeken gedaan door Leo Linnartz, wolvenkenner bij uitstek en betrokken bij diverse wolvenprojecten.

 

Wat triggert de opmars van de wolf? In grote delen van Europa is nog steeds sprake van massale bevolkingstrek naar de stad. Inmiddels is 60 miljoen ha marginale landbouwgrond verlaten. Ook in Duitsland en Nederland ontvolkt en ontboert veel buitengebied. Door die dubbele leegloop wordt het steeds rustiger op het platteland, wat gunstig is voor wild en wolf.

Maar dat proces is al vele decennia gaande? Waar bleef die wolf dan? Door achtervolging werd de wolf rond 1900 teruggedrongen tot ver in het voormalige Oostblok  en de gebergten van Italie en Spanje. Er waren nog maar zo weinig dieren over dat  pas de laatste 2 decennia sprake is van voldoende populatieherstel om aan een opmars te kunnen beginnen. Daarbij vormden de conventie van Bern (1982) en de EU-Habitatrichtlijn (1992) een flinke steun in de rug. Daarin beloven Europese landen om, naast vele andere soorten, ook de wolf te beschermen. Inmiddels is de wolf weer helemaal terug in landen als Duitsland, Zweden, Frankrijk, Oostenrijk en Zwitserland.

Wanneer begon de opmars? In 1996 werd de eerste wolf in het Duitse Lausitz bij de Poolse grens waargenomen. Het duurde tot 1998 voordat er een partner kwan en pas in 2000 veschenen de eerste welpen. Daar bleef het aanvankelijk bij. Broer en zus paren niet,  zodat nakomelingen van de eerste roedel niet onderling nieuwe roedels vormden. Een niet verwante partner verscheen pas in 2004 en vormde een jaar later met de dochter uit de eerste roedel een 2de roedel. Daarna gaat het in Lausitz snel omhoog in 2008 vijf roedels, in 2010 8 en in 2012 12. Een echte j-curve met 1,5 roedel per jaar! In 2010 verschijnt in het iets noordelijker gelegen Brandenburg de eerste roedel en ontstaat een tweede kerngebied. Vandaar gaat het in 2012 naar Lunenburg en het gebied rond de Elbe. Inmiddels is een jong dier bij Meppen op zo'n 20 kilometer van de Nederlandse grens gesignaleerd. Recent zijn ook zwervers gezien rond Hamburg en Denemarken, en hebben zich langs de Erns 2 nieuwe wolvenparen gevestigd. In april 2013 was de stand in Duitsland 19 roedels, 3 wolvenparen, en 4 territoria van solitaire wolven. In West- Polen was de stand toen ongeveer 30 roedels.

Wie zwerven er? Zwervers zijn een- tot tweejarige dieren. Een roedel bestaat uit 5 tot 10 dieren: een volwassen reu en teef, jongen van dit jaar, en halfwas jongen van het vorige jaar. Maar niet iedere roedel krijgt jaarlijks jongen. Een zwerver wordt overigens zelden opgemerkt en een nieuwe roedel vaak pas nadat er sporen van predatie zijn gevonden. Ook leiden zwervende dieren niet altijd tot nakomelingen. Zij vinden niet altijd een partner, en onder zwervers komt ook een klein percentage alternatieve samenlevingsvormen voor, waaronder broer, zus paren en homoparen.

Waar verwacht je de wolf nog meer? Denemarken lijkt nu als eerste voor permanente vestiging aan de beurt. Duitsland ten oosten van Berlijn is ook geschikt. Verspreiding in zuidwestelijke richting via Kassel en de Duitste middengebergten is op termijn zeker mogelijk. Verder is sinds 2009 vanuit de italiaanse restpopulatie een uitbreiding in het zuidoosten van Frankrijk gaande, die al tot diep in de Vogezen en Alpen reikt en nog wel eens richting Belgie zou kunnen gaan.

Wanneer is Nederland aan de beurt? De wolvensnelweg vanuit Lausitz loopt west- noordwest. Voor Nederland moet hij afbuigen. Als het dier bij Meppen blijft, dan verwacht ik dat Drenthe binnenkort bezocht gaat worden. Ik schat in dat de woolf hier over 2 jaar kind aan huis is, eventueel met een territorium over de grens. Maar ook vanuit het zuiden, via de route Frankrijk  -  Ardennen  -  Kempen zouden wolven ons land op termijn kunnen gaan bereiken. Of via de Eifel als de Duitse middengebergten bevolkt gaan worden. Ze komen dan echt van alle kanten op ons af!

Reacties (0) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.