De onzichtbare moraal treft de lachende volle zaal, maar...

Door Weltevree gepubliceerd op Friday 28 September 12:13

Dat komt niet altijd door de lolligheid van de anekdote. Een komediant kan zelfs moord om toveren tot lachgenot. Hoe doet zo iemand dat?

Mensenkennis is handig en zelfinzicht is uiteraard onontbeerlijk.

 

De cabaretier.

Niets menselijks is hem/haar vreemd, maar men kijkt er anders naar dan het doorsnee publiek

Hij/zij schrijft in de eenzame beslotenheid een scene uit waarom hij zelf moet lachen en ziet het als het ware voor zich. Dat is het beste uitgangspunt. Meestal vindt een voorval zijn oorsprong in eigen ervaring, in wat hij/zij via via heeft gehoord. Sommigen zijn steengoed met politiek, maar er zijn er ook die dat de moeite niet (meer) waard vinden om woorden aan vuil te maken.
Inlevingsvermogen heeft een komediant wel nodig, want anders wordt het een treurig droog-brood-verhaal. Dat hoeft geen reden te zijn het idee niet uit te werken want ook het verkl*te leven schijnt met de juiste timing, onverwachte lichaamstaal, zelfs leukjes herkenbaar te worden. Iedereen ziet er dan wel iets van zichzelf in, want wie heeft enkel voorspoed in zijn leven? Het is nou eenmaal hoe je het brengt en de komiek weet nooit bij voorbaat of de aanpak aanslaat. Een blik, een trekje om de mond kan soms werken als een mop. Het blijft een verrassing wat het publiek tot lachen brengt.


Een van de foefjes is dat je in staat moet zijn om tijdens de voorbereiding iedere situatie van verschillende kanten te belichten. Je legt het onderwerp als het ware op afstand, voor je op tafel, als een ding en je loopt er omheen. Je besnuffelt het van alle kanten want er zitten altijd diverse luchtjes aan. Mierzoet als het liefste vruchtwater, zuur als pissige azijn, treurnis met de stank van verschimmeld brood of loodzwaar als de dood. Meestal geurt er een waar veldboeket aan levensechte mogelijkheden in door. Het is daarna keuzes maken. Breng je de waarheid met een uitgestreken kop? Lieg je glashard tegen de klippen op?

Roelof Bos toont hier drie niets ontziende lolbroekende dames die met de billen bloot 

onze wereld op de kop bekijken.

 

Alles in mijn hoofd heeft het wonderlijke vermogen te transformeren.

Van zwart naar wit.

Van treurig naar bescheurig. Stroef komt soms via manwijf-stijf onverwacht in een supervrouwelijke geile overdrive. De man-vrouw-relatie blijft eeuwig een vat vol dubbelzinnige herkenbaarheid.

 

Er zijn ook lieden die nergens om kunnen lachen.

Niet om het ongemak van de ander en zeker niet om zichzelf. Jammer. Zij hoeven niet leuk te gaan doen want zonder zelfspot wordt de grootste grap een doodgedraaide drol. Wie om eigen serieuze blunders in de modder kruipt van schaamte, ziet nergens de lol van in. Die neemt het leven veel te serieus. Van hen zult u op het toneel in de schouwburg geen last hebben. Zij denken er geen moment aan om exhibitionistisch voor het voetlicht te treden met hun grappige naakte feilbaarheid.

Weest u echter wel voor hen op uw qui-vive.

Sommige mensen gebruiken het sociale leven als schouwtoneel waarin alles en iedereen om hen draait. Narcistische eenlingen die het moeilijk hebben met alle anderen en het leven in het bijzonder. Deze mensen spelen wel toneel, maar niet om u te vermaken. Meestal kijken ze met een scheef hoofd naar geluksvogels zoals u, die van het leven naast verdriet ook een luchtig verhaaltje kunnen maken. Deze hoofdrolspelers houden van roddel en achterklap waarvoor niemand een kaartje kopen zou en af en toe duwen ze u toch een vrijkaartje door de strot. Voor je het weet speel je plompverloren een bijrol in een door hen geënsceneerd persoonlijke drama. Let op! Vertrek in de pauze van hun voorstelling. Lever zeker géén openlijke kritiek. Hun tenen liggen meestal onzichtbaar door het hele theater gedrapeerd. Je staat er altijd wel één keer op en dan vliegen de halve waarheden u om de oren. Zodra u de onvrijwillig toebedeelde figurantenrol niet speelt in hun Shakespeareaanse steekspel moet u via de zijuitgang af. Zo iemand hakt u vol ingebeelde sterallures en plain publiek in mootjes. Voor straf. Had u maar niet zo bijdehand moeten willen wezen. 

Het beste is om zulke aandachttrekkers aan officiële hulpverlening over te dragen. Tenzij u een onverbeterlijke mensenredder bent en ervan houdt als onderdanige pion op hun geraffineerde schaakbordje mee te spelen. Dan raad ik u aan voor uzelf een psycholoog te zoeken. Een gewaarschuwd mens telt voor twee. Ik doe er niet meer aan mee dus komt u achteraf niet klagen. Dat maak ik zonder pardon onderdeel van mijn privévoorstelling.
 

Hoe spelen ze het voor elkaar, zij die zogenaamd géén rol spelen?

In alles weten zij een ellendige gifwurm te projecteren. Een gemene beer op de weg, een netelige doemvoorspelling of zelfverzekerde verrassing in negatieve oordelen. Als je met hen in gesprek raakt werpen zij altijd iets tegen. Zodra u laat merken dat u in hun slachtofferige rookgordijn toch een lichtpuntje ziet voelt zo iemand zich betrapt. Al geeft het leven hen alles waar u dankbaar om zou likkebaarden van genot, dan nog zien zij geen geluk."Geef ze een miljoen meevallers, het is alles in de geut gepis," zouden ze bij mij thuis zeggen. Ze weten inderdaad van gekkigheid niet wat te doen om het geluk er meteen zinloos doorheen te draaien. Niets maakt hen blijvend blij. In wezen zijn zij ontevreden over zichzelf en dat behoort u, volgens hen, ook te zijn. Zulke lieden zuigen u leeg en weh uw gebeente als u hen op hun ondankbare nummer zet. Wat er dan als vanzelf ter verdediging uit hun mond rolt lijkt nog het meeste op ontlasting die u en ik in het toilet wegdraaien. Hoewel ze vaak met de mond vol tanden zitten hoeven zijn daarover toevallig nooit één seconde na te denken. Ik loop graag weg uit hun stank want het is een gebed zonder eind om hen op te vrolijken.

 

Een cabaretier heeft een neus voor ellende en weet dat creatief om te zetten.

De humorist heeft voorkeur voor pittige details die anderen vaak over het hoofd zien. Nou zijn dat niet meteen onderwerpen waar om te schaterlachen valt, want zuur blijft zuur. Over enkele zaken kan men beter geen grapjes maken zolang men er niet de relativerende zeemlap overheen heeft gehaald.

Het leven is soms net zo vervuild als de dubbelglazen schuifpui waarvoor een kapitaal is betaald. Voor niets gaat echter de zon op en zodra die ploert op uw ramen staat kunt u er niet meer doorheen kijken. Al dat mooie doorkijkgenot zult u zelf schoon moeten houden. Geen enkele firma is zo gek om er gratis de glazenwasser bij te leveren, maar een komisch talent helpt ons heel even met een bubbelie sopje om ons aller ellende te relativeren. Al noemt hij man en paard, meestal is het een opgelucht lachje wel waard.

 

 

De stand-up comedian stelt zich uitermate kwetsbaar op!

Hij moet razendsnel denken, associëren en iedere avond opnieuw proberen of hij improviserend zijn publiek losgeweekt krijgt uit hun dagelijkse besognes. Hij/zij heeft enkele goed voorbereide steekwoorden achter de hand, als een skelet waaraan hij de voorstelling ophangt. 

 

Een paar grappen, maar voor de rest reageert hij op het publiek.

Het is een samenspel waarin ze elkaar nodig hebben en soms ontstaat tussen toneel en zaal een soort kring van energie waarin iedereen kan gloeien. Onwillig publiek vormt echter een betonnen muur waar niet doorheen te spelen is. Aan het eind van zo’n voorstelling kan men de doodgespeelde komiek van vermoeidheid opdweilen. Iedereen is ontevreden, want hij/zij heeft niet voldaan en het publiek, dat bij voorbaat al sceptisch was, heeft gelukkig ook gelijk gekregen. Het is alles niet meer dan een diversiteit aan levenservaring, die we in het leven op kunnen doen.

Wie er niet voor kiest het leven leuk te vinden,

zit zichzelf meer in de weg

dan de gelukzalige

die met zichzelf spotten kan.

PS, ik ben een vliegtuig, wanneer spot u mij? 

 

Reacties (9) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Mooie poging om humor een definitie te geven of een plaats te geven.. Maar het is net als liefde ongrijpbaar. Mijn vader wist niets van humor en toch lachten we om hem . Zo geestig, maar hij wist het zelf niet, dat is de leukste vorm van humor.Duim Taco
Heb diepe bewondering voor mensen die op een podium klimmen en de zaal weten te vermaken, zou het echt niet kunnen. Ik speel wel voor publiek.
Mooi verhaal met een enorme wending erin van genieten tot ergernis.
Staande ovatie hier voor jou!
Achteraf zie je pas vaak de humor in van dingen.. Ik prijs mezelf gelukkig dat ik geboren ben met redelijk wat zelfspot, anders ga je toch maar steeds opnieuw op je b.k.;) Top artikel!
Heel goed stuk weer! En ik verwacht van jou, dat er nog eens iets gebeurt wat dan zoiets heet als "doorbraak" Er zou genoeg publiek zijn voor jouw humor en belichtingen van de meest uiteenlopende onderwerpen. Tof.
Oef, dank jullie voor de complimenten...