Schroom om te dichten

Door Mijler gepubliceerd op Friday 28 September 12:13

Veel schrijvers zien op tegen het schrijven van gedichten

Schroom om te dichten


Door een aantal schrijvers  wordt het dichten als moeilijk ervaren omdat het aan zoveel regels gebonden zou zijn. Ik heb geprobeerd zoveel mogelijk informatie te verzameld over de poëzie in zijn algemeenheid en over de verschillende dichtvormen. Wat mij daarbij opvalt  is, dat er niet altijd duidelijke algemene regels zijn en dat het voornamelijk gerenommeerde schrijvers en dichters waren en zijn, die een lijst van richtlijnen hebben doen ontstaan. Ik kan niet zeggen vastgesteld, omdat ze ook nogal eens tegenstrijdig zijn. De meeste grammaticale regels gelden ook voor gedichten. Over het gebruik van hoofdletters zijn de meningen al verdeeld. Soms mag een woord wat vervormd worden, in dienst van het metrum of om het rijmend te maken. Kortom, gaat het meer om persoonlijke adviezen en richtlijnen, dan om strikte regels.


Tegenstrijdigheden
Zo las ik ergens dat een kwatrijn een vierregelig vers is zonder rijm en ergens anders zou het uit vijf regels bestaan en een eindrijm hebben met de regels één, twee en vier. Het sonnet kent twee soorten het Italiaanse en het Shakespeariaanse. Verder is het verschil tussen een haiku en senryu zo subtiel dat sommige kenners geen verschil meer aankondigen.


Gangbare regels
Er zijn wel algemeen gangbare regels die specifiek voor het dichten gelden, waarmee de kwaliteit van het gedicht verbeterd wordt. Het kenmerkende verschil tussen een verhaal en gedicht is wel duidelijk. Een verhaal omschrijft de dingen en gebeurtenissen, terwijl dit in het gedicht zoveel mogelijk wordt weggelaten en veel met beeldvorming wordt gewerkt. Een mooi vergelijk vind ik de voorstelling, dat een verhaal een film is en een gedicht een foto. Een andere sprekende zin zegt dat gedichten niet voor niets ‘gedichten’ heten; ze zijn ‘gedicht’ en moeten door de lezer ‘geopend’ worden.


Hardop lezen
Als beginnend dichter kun je niet meteen alle gangbare richtlijnen weten, laat staan die in een gedicht verwerken. Je moet gewoon doen en gaandeweg ontwikkelt het zich. De meeste lezers kennen ook de regels niet en gaan op hun gevoel af. Het is aan te bevelen om je eigen gedicht hardop te lezen. Dat geldt ook voor de lezer. Je merkt al snel of het wel of niet loopt. Dit betekent dat je onbewust controleert op ritme, metrum, woordkeus en eventueel rijm. Maak gebruik van de interpunctie. Een vraag klinkt anders dan een uitroep en een komma helpt in het ritme. Ook in strofen schrijven  is nuttig dat geeft rust en laat de tekst inwerken.


Gunstige effecten van dichten
Dichten is een goede oefening voor het schrijven van verhalen. Ook de poëet werkt met  beeldvorming en wil woorden met pakkende betekenis schrijven.
Dichten is ook een vorm die bij uitstek geschikt is om ‘van je af te schrijven.” Het stoeien om compact je gevoelens te formuleren, heeft een heilzaam effect. Lange zinnen , vaak met veel herhalingen lijken een soort hopeloos huilen. (Wat op zich ook wel eens nuttig kan zijn). Er zijn zelfs dichtvormen die een mediterende kracht in zich hebben.
Eigenlijk is er maar een boodschap en dat is de schroom tegen het dichten te verwerpen en naar eigen vermogen te doen.


Als professionals het al niet weten
Een mooi voorbeeld is onderstaand gedicht van drs.P, een zogenaamde haiku dat als voorbeeld in de Winkler Prins  (9e druk) vermeld staat en door kenners wordt beschouwd als een vloek tegen het haiku.  

Drie goede regels
Zeventien lettergrepen
Genoeg is genoeg


Ik denk dat velen het met mij een zij als ik zeg dat ik het een leuk en spitsvondig gedicht vind en dat het voor veel lezers een worst zal zijn of het wel of geen haiku is.
 

 

Reacties (3) 

Voordat je kunt reageren moet je aangemeld zijn. Login of maak een gratis account aan.
Zeker mee eens.
Dichten moeilijk, maar soms zo mooi. ;-)
Ik gebruik dichten ook voornamelijk om gevoelens van me af te schrijven, heerlijk toch.